Meclis İnsan hakları Komisyonu Başkan Vekili, CHP İstanbul milletvekili Sezgin Tanrıkulu, 10 Ocak Çalışan gazeteciler Günü dolayısıyla bir rapor yayınladı.
Sınır Tanımayan Gazeteciler (RSF) Örgütünün 2022 Dünya Basın Özgürlüğü Endeksi’nde 180 ülke içerisinde Türkiye’nin 149. sırada yer aldığını belirten Tanrıkulu, Çağdaş Gazeteciler Derneği Medya İzleme Komisyonu “2022 Medya Raporu”ndaki verilere de yer verdi.
Buna göre 2022’de gazeteciler ve basın kuruluşlarına ilişkin en az 174 dava görüldü/duruşma yapıldı.
Bu davalarda en az 263 gazeteci yargılandı. Bazı gazeteciler birden çok davada hakim karşısına çıktı. Davalarda en az 40 gazeteciye hapis ya da para cezası verildi.
Gazetecilere toplamda en az 92 yıl 11 ay 15 gün hapis, en az 317 bin 900 TL para cezası verildi. En az 24 gazeteci beraat etti.
Bir yıl boyunca en az 33 gazeteci tutuklandı, en az 72 gazeteci gözaltına alındı.
61 gazeteci işini yaparken, özellikle toplumsal olaylarda saldırıya uğradı, engellendi. Saldırıların pek çoğunda gazeteciler gözaltına alındı. Gazeteciler, daha çok sosyal medya üzerinden tehdit edildi, hedef gösterildi.
RTÜK bir yılda 13 TV kanalına 58 kez ceza verdi. Halk TV, Tele 1, KRT, Fox TV ve Flash Haber’e 54 kez ceza kesilirken; TGRT Haber, Beyaz TV, ATV, A Haber, Ülke TV, Kanal 7 ve TV24’e sadece 3 kez cezai yaptırım uygulandı.
5 muhalif TV kanalına verilen 54 cezanın toplam tutarı, 17 milyon 335 bin lira olurken; diğer 8 TV kanalına verilen 4 cezanın toplamı 1 milyon 674 bin TL oldu.
Türkiye Gazeteciler Sendikası verilerine göre 43, Medya ve Hukuk Araştırmaları Derneği verilerine göre 65 gazeteci tutuklu ya da hükümlü olarak cezaevinde bulunuyor.
Sezgin Tanrıkulu, raporunda basın örgütlerinin çalışmalarına değindi ve 2022 yılında en az 65 gazetecinin, haber takip ederken ya da haberleri nedeniyle gerek kolluk güçlerinin gerek politikacıların gerekse de sivil vatandaşların saldırısına maruz kaldığını belirtti.
Rapora göre 2022’de mahkum olan gazeteci, yazar, yayıncı sayısı 52, tutuklanan gazeteci sayısı 37,gözaltına alınan gazeteci sayısı 95, soruşturma ve dava açılan gazeteci sayısı 51 oldu. Toplama ve erişim engeli getirilen haber sayısı da 2360 idi.
KAYNAK: BBC TÜRKÇE – HATİCE KAMER
