Şişli Belediyesi Kurtuluş Semt Polikliniğinde her salı saat 19.00-21:00 arasında kadın ve LGBTİ dostu ücretsiz jinekolojik muayene hizmeti veriliyor.
Kadın ve LGBTİ dostu jinekolojik hizmet ne demek mi?
Doktorunuz size “evli misiniz” gibi onu ilgilendirmeyen sorular sormuyor, “aktif cinsel hayatınız var mı” diye sorarak sadece gerekli bilgileri ediniyor.
Trans kadınlar cinsiyet geçiş ameliyatlarının ardından gerekli kontrolleri ayrımcılığa uğrama kaygısı olmadan gerçekleştirebiliyor veya hormon testlerini yaptırıp tavsiye alabiliyorlar.
Mülteci kadınlar, endişelenmeden, kimlik veya benzeri belgeleri gösterme zorunluluğu olmaksızın muayene olabiliyorlar.
Poliklinikte smear testi (rahim ağzı kanser taraması) gibi testler ve tüm jinekolojik hizmetler de anonim ve ücretsiz bir şekilde veriliyor.
Hizmetten yararlanmak için Şişli’de oturmak gerekmiyor ve randevusuz gidilebiliyor.
“Tüm ilçelerden kadınlar hizmet alabilir”
Belediye polikliniğinde bu hizmet başlayalı neredeyse bir sene olacak. Eşitlik Birimi’nin Sağlık Hizmetleri’yle görüşmelerinin ardından, 17 Mayıs Uluslararası Homofobi ve Transfobi Karşıtı Gün’de ücretsiz ve anonim jinekoloji hizmeti verilmeye başladı.
Öncesinde belediyenin sağlık personeli toplumsal cinsiyet eğitiminden geçti. Ayrıca derneklerden temsilcileri doktorları, nelerle karşılaşabilecekleri, nasıl davranmaları gerektiği konusunda bilgilendirdi.
Şişli Belediyesi Eşitlik Birimi çalışanı Elif Avcı, bu hizmetin her ilçeden, trans, na-trans, mülteci tüm kadınlara açık olduğunu belirtiyor.
Avcı, özellikle mültecilerin doktora gitmekten çekindiğini vurguluyor, birçok kadının ve transın da deneyimledikleri jinekolojik şiddet nedeniyle doktora gitmek istemediğini anlatıyor.
Avcı, rahim ağzı kanseri nedeniyle hayatını kaybeden trans aktivist Aligül Arıkan’ı da anıyor; “Trans erkek arkadaşımız Aligül, daha önceki jinekolojik şiddet deneyimlerinden dolayı kontrole gitmemişti. Rahminden 8 kiloya yakın ur çıkardılar ve Ali’yi kanserden kaybettik. Daha önce fark edilseydi, belki onu kaybetmeyecektik.”
Jinekolojik şiddet nedir?
Avcı, kadın ve LGBTİ dostu sağlık hizmetleri sunmak için ellerinden geleni yaptıklarını anlatırken, “jinekolojik şiddet” üzerine düşünen ve bu kavramı kullanan ilk belediye olabileceklerini söylüyor.
“Bir jinekoloğa gittiğimizde eğer oradan kendimizi kötü hissederek çıkıyorsak, aslında bu jinekolojik şiddettir. Herhangi bir doktora gittiğimizde, onun yapması gereken kontrolleri yapması, sorularımızı cevaplamasıdır. Ama özellikle devlet hastanelerinde, aktif cinsellik yaşayan ve evli olmayan kadınlar sıklıkla jinekolojik şiddete maruz kalıyor.
“Bu ters bakmak olabilir, sözel ayrımcılık olabilir. Birçok kadın sert muayene dediğimiz şeyle, yani normalde yapılacak operasyon ve kontrollerin normalden daha şiddet içeren şekilde uygulanmasıyla karşılaşabiliyorlar. Jinekoloğun, parmağında yüzük olup olmamasına bakması, evli olup olmadığını sorması…
“Mesela bizim doktorumuz asla ‘Evli misin’ diye sormaz, ‘Aktif cinsel hayatın var mı’ diye sorar. Jinekologların cinselliği evliliğe indirgemesi, çoğu kadının rahatsız hissettiği bir şey oluyor.
“Bu poliklinikte, doktorlarımız ve personelimizle birlikte kadın dostu hizmetler sunmaya çalışıyoruz.”
