Madrid’deki NATO liderler zirvesi öncesinde Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Finlandiya Cumhurbaşkanı Sauli Niinisto ve İsveç Başbakanı Magdalena Andersson’la yaptığı dörtlü görüşmenin ardından, Türkiye’nin bu iki ülkenin NATO’ya üyelik başvurusunu destekleyeceği açıklandı.
NATO Genel Sekreteri Stoltenberg, “Finlandiya ve İsveç’in NATO’ya katılmasının yolunu açan bir anlaşmaya vardığımızı duyurmaktan mutluluk duyuyorum” dedi.
Görüşme sonrasında Türkiye, İsveç ve Finlandiya arasında mutabakat anlaşması imzalandı.
NATO zirvesinde gündemdeki konulardan biri İsveç ve Finlandiya’nın NATO’ya üyelik başvurusu. Başvuruların kabulü için NATO üyesi 30 ülkenin de onayı gerekiyor.
Türkiye, İsveç ve Finlandiya’nın “PKK ve YPG’ye destek verdikleri” gerekçesiyle üyeliklerine itiraz ediyordu.
NATO Genel Sekreteri Stoltenberg’in 4’lü zirvenin ardından yaptığı açıklamalar şu şekilde :
“İsveç ve Finlandiya’yı yarın NATO zirvesine davet etme kararı aldık. Bu zirve sonrasında Finlandiya ve İsveç davetli olacaktır. Tabii ki sonrasında tüm başkentlerde anlaşmanın onaylanma süreci devreye girecektir.
Fakat bununla ilgili yürürlüğe girme konusunda son derece güven duygusu içinde liderler bu konudaki iradelerini gösterdi. Kapı açık. İsveç ve Finlandiya’nın NATO’ya üyeliği kabul edildi.
Bugün oturup konuştuk, müzakere ettik, iyi bir çözüm bulduk. NATO’da çözüme bu şekilde ulaşıyoruz. Çünkü herkesin oy birliğiyle bir sonuca varmak zorundayız. İyi bir süreç yürüttük. Tüm yetkililer birlikte çalıştı. Brüksel’de toplantılar gerçekleştirildi. Geçtiğimiz iki gün boyunca ben Erdoğan ile dört kez telefonda görüştüm ve diğer liderler ile de görüştüm.
Tabii ki en üst seviyede aynı odanın içerisinde de toplanmaları gerekiyordu. Nihai karara varılması bekleniyordu. Bugün gerçekleşen anlaşmanın nihai halini belirlemiş olduk. Böylece İsveç ve Finlandiya’nın nasıl NATO’ya üye olacakları konusunu ele almış olduk ve Türkiye’nin dile getirmiş olduğu kaygılarını da ele aldık. Türkiye de böylece ülkelerin NATO’ya davetli olarak çağrılmalarını kabul etti.
Ortak mutabakat metni çok yakın bir süre içerisinde iletilecek. İade konularını da göreceksiniz. Finlandiya ve İsveç elbette Türkiye ile çalışmaya hazır. Terör suçlularının, şüpheli bireylerin iadesi konusunda Türkiye ile çalışmaya hazırdır.
İade süreci olağan bir süreçtir. Tüm NATO müttefikleri kendi ülkelerinde bu gerektiğinde bunu gerçekleştirirler. Finlandiya ve İsveç için, onların yapacakları da kendilerinin hukuk çerçeveleri içerisinde gerçekleşecektir.
S-400’ler ile ilgili olarak; bu konuyu birçok kez ele aldık. Müttefikler arasında farklılıklar olabileceğini saklamamıza gerek yok. Tüm farklılıklarımıza rağmen müttefiklerimiz yine de temel değerler etrafında birleşebildiklerini gösterdiler. Sadece Finlandiya ve İsveç’i üye olmaya davet ediyor olmayacağız, ki bu kendi başına tarihi bir karardır, bunun dışında tüm kolektif savunma sistemimiz üzerinde çok önemli bir kararlar alınmış olacak.
Daha fazla muharebe eğitimi konusu, Ukrayna’ya daha fazla destek sağlanması konusu ve yeni stratejik konsept kabul edilmesi ele alınacaktır. 30 üyesi olduğundan görüş farklılıkları olabilir. NATO’nun başarısı da bu farklılıklara rağmen önemli konularda fikir birliğine varabiliyoruz.
