Diğer yandan dolar piyasanın önemli para birimleri karşısında ABD’de açıklanacak veriler öncesinde düştü.
Doların önemli piyasa paraları karşısında değerini ölçen Bloomberg Dolar Spot Endeksi, güne değer kaybıyla başladı.
Emtia ihracatçısı ülkelerin paraları değer kazandı.
Türk Lirası ise bu hafta dolara karşı değer kaybeden nadir gelişmekte olan ülke para birimlerinden oldu.
TL, Bloomberg tarafından takip edilen 24 gelişen piyasa parası arasında negatif ayrıştı. Bugün erken işlemlerde dolar karşısında düşen iki gelişen piyasa parasından biri oldu.
Son 10 haftadır yükselen dolar/TL kuru 8,16’ya çıkarak yeni bir rekor kırdı.
Yabancı yatırımcı Türk varlıklardan çıkıyor
Bu hafta değer kaybeden tek Türk varlığı TL olmadı.
Borsa İstanbul BIST 100 endeksi de pazartesi gününü yüzde 3,88 düşüşle kapattı.
Bankacılık endeksi ise günü yüzde 4,2; sınai endeks yüzde 4,3 ekside tamamladı.
Uluslararası Finans Enstitüsü’nün (IIF) gelişmekte olan Avrupa ekonomileri araştırma biriminin müdürü Uğraş Ülkü de dün yabancıların Tük varlıklardan yaptığı çıkışa dikkat çekti:
“Türkiye’nin 5 ve 10 yıllık tahvillerinde yaşanan yükseliş ile Borsa İstanbul’un BIST 100 endeksindeki keskin düşüşe bakarsak yerleşik olmayan portföy yatırımcılarının ellerindeki Türk Lirası varlıkları azalttığı görülebilir; bu da TL üzerindeki baskıyı artırıyor.”
BBC Türkçe’nin sorularını yanıtlayan Ülkü’ye göre TL’nin değer kaybetmesinde rol oynayan en büyük etmen, yatırımcıların Türkiye’nin müttefikleriyle ilişkileri ve bu durumun yabancı yatırıma erişiminde ortaya çıkarabileceği zorluklar oldu.
Ülkü, Türkiye ve Fransa arasında hafta sonu gerilen ilişkilerin yatırımcılarda, AB’nin Türkiye’ye yaptırım uygulayabileceği, bu yüzden Avrupalı yatırımcıların Türk varlıklarına erişiminin zarar görebileceği endişelerinin ortaya çıktığını ekledi.
“Türk Lirası yıllardır değer kaybediyor”
Kanada merkezli yatırım bankası TD Securities’ten gelişen piyasalar baş stratejisti Cristian Maggio ise TL’nin uzun yıllardır değer kaybettiğini vurguladı.
TL’nin ABD Başkanı Donald Trump döneminde yüzde 60 değer kaybettiğini, bu rakamın Trump’tan önceki dört yıl için yüzde 45 olduğunu söyleyen Maggio, TL’nin 1990’lı yıllardan beri sürekli olarak dolara karşı değer kaybeden bir para birimi olduğunu aktardı.
BBC Türkçe’nin sorularını yanıtlayan Maggio, “2001-2010 yılları arasında TL uzun bir süre istikrarlı kalmış olsa da, o zaman bile yine de diğer gelişmekte olan ülkelerin para birimlerinden daha kötü bir performans sergiliyordu. Bunun sebebini kötü politikalarda ve bunun varlıklar üzerindeki etkisinde aramak lazım” dedi.
Maggio’ya göre bu durumda yıllar içinde hem ülke içi hem de dış politikada yaşanan gelişmeler rol oynadı.
Sorularımızı yanıtlayan iki ekonomist de ancak Türkiye’nin müttefikleriyle ilişkilerini düzeltmesi ve sıkı para politikası izlemesi takdirinde TL’nin kayıplarını geri alacağı görüşünde.
‘Biden’ın zaferi gelişmekte olan ülkelerin lehine olur: Türkiye ve Rusya dışında’
Diğer yandan dünyadaki diğer para birimleri ve piyasalar da haftaya gerçekleşecek ABD seçimlerine odaklanmış durumda.
Financial Times’ın haberine göre haftaya düzenlenecek ABD seçimlerine ilişkin yapılan kamuoyu yoklamalarına göre Joe Biden’ın önde olması, gelişmekte olan para birimlerinin olumlu bir seyir izlemesini sağladı.
Bu ihtimalle beraber MSCI gelişmekte olan ülkeler endeksi eylül ayının başından beri yüzde 2,4 yükseldi.
Meksika Pesosu ve Güney Kore Wonu da aynı dönemde yüzde 4 yükselen gelişmekte olan para birimleri arasında.
Financial Times gazetesine konuşan uzmanlar, Biden’ın seçimleri kazanmasının yeni bir teşvik paketi anlamına geleceğini, bu yüzden de gelişmekte olan ülkelerin lehine olacağını vurguladı.
Ancak Biden’ın seçimi kazanması takdirinde yaptırım riskinin arttığı Türkiye ve Rusya’nın bu durumdan olumsuz etkilenecek nadir ülkelerden olduğu belirtildi.
Bu hafta hangi veriler bekleniyor?
Piyasaları bu hafta ABD Merkez Bankası FED’in kasım ayındaki faiz değerlendirmesi öncesinde ekonomiye dair ipuçları verecek olan işsizlik başvuruları, üçüncü çeyrek büyüme rakamları ve dayanıklı mal siparişleri gibi veriler ilgilendiriyor.
Türkiye’de ise Merkez Bankası’nın çarşamba günü açıklayacağı enflasyon raporu bekleniyor.
KAYNAK: BBC TÜRKÇE – ÖZGE ÖZDEMİR
