Merkez Bankası’nın son dönemde verdiği mesajların ardından faiz indirim beklentilerini öteleyen ve bir miktar rahatlayan piyasada Erdoğan’ın geçen hafta düşük faiz çağrısını tekrar etmesinin ardından TL’de belirgin değer kayıpları görüldü.
Temmuz ayında dolar karşısında yaklaşık yüzde 4 değer kazancı ile gelişmekte olan ülke para birimlerinin pozitif ayrışan TL son dört günde ise negatif ayrışma ile sert değer yitirdi. TL’nin pozitif ayrışması MB’nin siyasilerin düşük faiz çağrılarına rağmen geçen hafta enflasyon raporunda faiz indirimi mesajı vermemesiyle belirginleşmişti.
Tüketici enflasyonu temmuz ayında yüzde 18.95 ile beklentilerin üzerinde artarak iki yılın zirvesine ulaştı ve MB’nin yüzde 19’luk politika faizine yaklaştı. Enflasyonun politika faizine yaklaşması ‘MB önümüzdeki aylarda bir sıkılaştırma yapabilir mi’ tahminlerini başlattı ancak Erdoğan’ın çağrısıyla birlikte faiz artışı beklentilerden hızla çıktı.
Erdoğan geçen hafta, “Özellikle Ağustos ayını geride bıraktığımızda Ağustos ile birlikte enflasyonda da düşüşü göreceğiz. Şu anda bulunduğumuzun çok çok altında olur. Buradan ben de sinyalimi belli yerlere vermiş oluyorum. Bundan sonra enflasyonun daha yukarı çıkması mümkün değil. Zira faiz oranlarında da düşüşe geçiyoruz” demişti.
Dolar/TL geçen hafta hariç yaklaşık 1,5 aydır sakin ve aşağı yönlü bir seyir izliyordu. Kur 8,75’li seviyelerden, önce 8,6, geçen hafta itibariyle 8,4’e, salı günü ise 8,2950’ye kadar gerilemişti. Kurda 8,88 seviyesindeki tarihi zirvesinin altında sınırlı kazançlar da yaklaşık altı haftadır devam ediyordu.
Dolar/TL geçen hafta ise 8,3’ten 8,6’nın üstüne kadar yükseldi. Yükselişin büyük bölümü erken faiz indirimi beklentileriyle meydana geldi.
Dolar/TL cuma günü en yüksek 8,64 seviyesini test ettikten sonra bu sabah saat 9:07 itibariyle 8,64, avro/TL 10.17 seviyesindeydi.
‘Çıkışı sağlamak MB’nin elinde’
Reuters’a konuşan bir bankanın döviz masası işlemcisi, “ABD güçlü verileri Fed’in destekleri erken geri çekebileceği bir senaryo sunuyor. TL’de bu etkinin değer kaybını görüyoruz. Ancak TL’deki değer kaybının ana nedeni erken faiz indirimi endişesi. Piyasalarda faiz indirimi yapabilecek bir enflasyon görünümü bulunmuyor. Ancak MB’nin yine de faizleri indirmeyi deneyeceği endişesi değer kaybının ana nedeni” dedi.
İşlemci şöyle devam etti: “Enflasyon odaklı bir para politikası için bu ay faiz artışı indirimlerin ise önümüzdeki üç-dört ay sonra başlayacağı bir senaryo gerekir. Ancak MB’nin faiz artışı yapacağını düşünmüyoruz. Bu beklentiler TL’de sarmal halinde değer kaybı yaratıyor. Bu beklentilerden çıkışı sağlamak MB’nin elinde. Neyi tercih edileceğine göre fiyatlamalar da belirlenir.”
MB Başkanı Şahap Kavcıoğlu, yıl sonu enflasyon tahmininin yüzde 14,1’e yükseltildiği enflasyon raporu sunumunda yaz aylarında enflasyonun oynak bir seyir izleyebileceğini, bu hareketin geçici olacağını ve enflasyonun yılın son çeyreğinde belirgin şekilde düşeceğini belirtmişti. Piyasalar bu açıklamaları enflasyondaki yükselişe para politikası tepkisi vermeyeceği şeklinde yorumlamıştı.
Reuters anketine göre MB’nin bu hafta enflasyondaki yükseliş nedeniyle faizlerde indirim yapamayacağı yönünde. Anketteki medyan beklenti faiz indirimlerinin dördüncü çeyrekte 100 baz puan seviyesinde olacağı yönünde.
Piyasalarda bu indirimin siyasileri tatmin edip etmeyeceği, MB’nin siyasilerin düşük faiz istekliliğiyle birlikte faiz tercihlerini ne yönde kullanacağı yakından izleniyor.
Dolar, işlemcilerin ABD Merkez Bankası’nın (Fed) para politikasında daha erken sıkılaşmaya gidebileceği beklentilerine göre pozisyon almasıyla başlıca para birimleri karşısında yükselirken avro karşısında dört ayın en yüksek seviyesini gördü.
ABD tarımdışı istihdam verisinin güçlü açıklanması Fed’in varlık alımları bu yıldan itibaren azaltmaya başlayabileceği ve 2022’den itibaren faiz oranlarını yükseltebileceği beklentisini artırdı.
Piyasalarda bu hafta içinde yarın açıklanacak haziran ayı işgücü istatistikleri, perşembe günü açıklanacak sanayi üretimi ve MB faiz kararı, cuma günü ise haziran ayı ödemeler dengesi ile Fitch’in Türkiye değerlendirmesi takip edilecek ana gündem maddeleri arasında bulunuyor.
