Türkiye’nin tarım, gıda ve içecek sektörü 2023 yılı Kasım sonu itibarıyla 23.8 milyar dolar ihracat, 19.6 milyar dolar ithalat yaparak 4.16 milyar dolarlık ticaret fazlası verdi. Kasım ayındaki yüzde 940 gibi yüksek oranlı artışla birlikte ocak-kasım döneminde yapılan toplam sığır ithalatı ise 1 milyar doları aştı.
Türkiye Gıda Dernekleri Federasyonu’nun TÜİK verilerini temel alarak hazırladığı veri panelinde yer alan bilgilere göre, sektörün 11 aylık ihracatı geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 5.38 artarak 23.8 milyar dolara çıktı. İthalat ise yüzde 5.75 artarak 19.6 milyar dolara yükseldi. Böylece sektörün Oca-Kasım dönemindeki ticaret fazlası 4.1 milyar dolar oldu. Sektör 2022 yılı aynı döneminde de 4 milyar dolar ticaret fazlası vermişti.
Kasım ayında ise ihracat yüzde 5.34 artarak 2.6 milyar dolara çıkarken, ithalat yüzde 11.7 azalarak 1.4 milyar dolara geriledi.
Sığır ithalatında aylık artış oranı yüzde 940
Yılın ikinci yarısından itibaren hızla artan sığır ithalatı, Kasım ayında da yüksek oranlı artış gösterdi. Kasım’da yapılan 170 milyon dolarlık ithalat ile birlikte 2023 yılı Ocak-Kasım döneminde toplam sığır ithalatı 1 milyar 3 milyon dolara yükseldi. Kasım ayında sığır ithalatındaki artış oranı ise yüzde 940 olarak hesaplandı.
Kasımda Brezilya’dan 92.8 milyon dolar, Uruguay’dan 43.2 milyon dolar ve Çekya’dan 8.8 milyon dolarlık sığır ithalatı yapıldı.
İhracat birim değeri önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 6.6 azalarak 1125 dolar/ton olurken, ithalat birim değeri yüzde 7.94’lük azalışla 635 dolar/tona geriledi.
Ocak-Kasım döneminde 1 milyar 355 milyon dolarlık un, 871.8 milyon dolarlık rafine ayçiçeği yağı ve 839 milyon dolarlık fındık içi ihracatı yapıldı.
Aynı dönemde 3 milyar 186,1 milyon dolarlık buğday, 1 milyar 606,2 milyon dolarlık soya fasulyesi ve 1 milyar 230,7 milyon dolar ham ayçiçeği ithalatı yapıldı. Buğday ithalatının 2.4 milyar doları Rusya’dan, 725.4 milyon doları da Ukrayna’dan yapıldı.
İlk sırada şeker ve şekerli mamuller
Sektörel bazda yapılan değerlendirmeye göre, şeker ve şekerli mamuller ihracatı 2 milyar 554 milyon dolar ile ilk sırada yer aldı. Bunu 2 milyar 131 milyon dolar ile bitkisel yağ, 2 milyar 108 milyon dolar ile de yaş meyve sektörü takip etti.
İthalatta ilk sırayı 4 milyar 862 milyon dolar ile hayvan yemi sektörü yaparken, un ithalatı 3 milyar 453 milyon dolar, bitkisel yağ ithalatı 3 milyar 262 milyon dolar oldu.
2023’ün 11 ayında en fazla ihracat yapılan ülke 2 milyar 895 milyon dolar ile Irak oldu. Bu ülkeye 1 milyar 707 milyon dolar ile Almanya ve 1 milyar 600 milyon dolar ile Rusya takip etti.
İthalatta ilk sırada 4 milyar 625 milyon dolar ile Rusya yer aldı. Ukrayna’dan 2 milyar 672 milyon dolar, Brezilya’dan ise 1 milyar 842 milyon dolarlık ithalat yapıldı.
KAYNAK: EKONOMİM – HÜSEYİN GÖKÇE
