Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Ramazan sonunda market fiyatlarında 39 ürünün 30’unda artış, dokuzunda ise düşüş olduğunu ifade etti.
Bayraktar, kırmızı et fiyatları ve ramazan ayında üretici ile market fiyatları arasındaki değişimlere ilişkin açıklama yaptı.
“Temel yaklaşım ithalat değil iç üretim olmalı”
Et fiyatlarında yaşanan artışlar nedeniyle damızlık hayvanların kesime gitme tehlikesiyle karşı karşıya olduğunu bildiren Bayraktar, “Süt üreticisinin (hayvanı beslemek yerine kestirdiğinde daha fazla para kazanırım’ düşüncesiyle hareket etmesinin önüne geçilmelidir. Dolayısıyla süt üreticilerimizin desteklenmesine odaklanılmadır. Aksi takdirde damızlık hayvan sayısının azalmasıyla eti ve süt ürünlerini daha pahalı tüketmek zorunda kalırız” değerlendirmesinde bulundu.
Bayraktar, hayvancılıkta temel yaklaşımın ithalat değil, iç üretimi artırmak olması gerektiğini de aktardı.
En fazla fiyat artışı soğanda
Bayraktar, TZOB olarak üreticiden tüketiciye halkın tamamını yakından ilgilendiren gıda fiyatlarındaki değişimleri ramazanda da takip ettiklerini belirterek, “Ramazan sonunda market fiyatlarında 39 ürünün 30’unda fiyat artışı, dokuzunda ise fiyat düşüşü oldu. Ramazan’ın son günlerinde markette en fazla fiyat artışı yüzde 45,2 ile kuru soğanda görüldü. Kuru soğandaki fiyat artışını yüzde 28,4 ile sivri biber, yüzde 27,2 ile kuzu eti, yüzde 26,4 ile kuru fasulye, yüzde 24,7 ile dana eti, yüzde 22,4 ile havuç takip etti. Markette fiyatı en çok düşen ürün yüzde 24 ile kabak oldu. Kabaktaki fiyat düşüşünü yüzde 17,6 ile beyaz lahana, yüzde 12,2 ile yeşil soğan, yüzde 7,7 ile domates, yüzde 4,2 ile tavuk eti, yüzde 3,3 ile marul izledi” ifadelerini kullandı.
Ramazan’ın son günlerinde, Ramazan öncesine kıyasla üreticide 31 ürünün 10’unda fiyat değişimi görülmediğini, yedi üründe fiyat düşüşü, 14 üründe ise fiyat artışı olduğunu bildiren Bayraktar, şöyle devam etti:
“Ramazan ayında üreticide, limon, elma, kuru fasulye, nohut, kırmızı mercimek, yeşil mercimek, pirinç, kuru üzüm, kuru incir ve yumurta fiyatında değişim olmazken, fiyatı en çok düşen ürün yüzde 36,1 ile beyaz lahana oldu. Beyaz lahanadaki fiyat düşüşünü yüzde 15,2 ile pırasa, yüzde 14,2 ile kabak, yüzde 13,3 ile yeşil soğan, yüzde 9,6 ile salatalık, yüzde 5,1 ile Antep fıstığı, yüzde 4,9 ile domates izledi. Üreticide en fazla fiyat artışı yüzde 65,3 ile patateste görüldü. Patatesteki fiyat artışını yüzde 62,5 ile havuç, yüzde 41,8 ile kuru soğan, yüzde 25,5 ile kuzu karkas, yüzde 25 ile karnabahar, yüzde 22,5 ile dana karkas, yüzde 21 ile sivri biber takip etti. Yaptığımız tespitlere göre, Ramazan ayında fiyatı en fazla artan ürün, markette kuru soğan, üreticide patates olurken, fiyatı en fazla düşen ürün markette kabak üreticide ise beyaz lahana oldu.”
Artışların nedenleri
Bayraktar, üreticideki fiyat değişimlerinin sebeplerine ilişkin şunları kaydetti:
“İç Anadolu Bölgesi’nde sezonun bitmesi, üreticinin elinde ürün kalmaması ve Çukurova bölgesinde hasadın yeni başlaması nedeniyle kuru soğan fiyatları yükseldi. Karnabaharda ise sezon sonuna gelinmesi fiyatları artırdı. Beyaz lahana ve pırasadaki fiyat düşüşü sezon sonuna gelinmesi ve ürün kalitesindeki düşüşten kaynaklandı. Kabak, domates, salatalık ve yeşil soğandaki fiyat düşüşü ise havaların ısınmasına bağlı olarak tarla ürünlerinin başlamasıyla ürün arzında meydana gelen artıştan kaynaklandı. Patatesteki fiyat artışı üretim bölgelerindeki stokların azalmasının yanı sıra ihracatın açılması ve Adana bölgesinde yaşanan soğuk hava nedeniyle hasadın gecikmesinden kaynaklandı. Havuçta kışlık hasadın sona ermesi, depolardaki ürün yetersizliği ve yazlık havuç ekiminin yeterli seviyede gerçekleşmemesi fiyatlarda yükselmeye neden oldu.”
