Londra swap piyasası geçen yıl bahar aylarında da gündeme gelmişti. Türk bankalarının Londra piyasalarına TL akışını kesmesiyle Nisan 2019’da TL swap faizleri yüzde 1200’e kadar çıkmıştı.
Ardından Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) bankaların bu tür işlemlerine özkaynaklar üzerinden sınırlama getirmiş ve işlem hacimleri de çok düşük seviyelere inmişti.
Rabobank’tan gelişmekte olan piyasalar döviz stratejisti Piotr Matys, Londra piyasasında TL swap faizlerindeki son yükselişi yatırımcılara gönderdiği piyasa notunda değerlendirdi ve “Daha önce de kullandıkları ve TL’yi mümkün olduğunca pahalı hale getirmeyi hedefleyen aracı kullanarak, yatırımcıları TL’nin karşısında pozisyon almaktan vazgeçmeye çalıştıkları anlaşılıyor” dedi.
Matys, swap faizlerindeki artışı Dolar/TL kurundaki 7 psikolojik sınırının savunulması olduğu yorumunu da yaptı.
Merkez Bankası’nın rezervlerine yönelik kaygıların artmasıyla son günlerde TL, satış baskısı altındaydı.
Dolar/TL kuru güne 6.95’ten başladı ve bir ara 6.98’e yükseldi.
Türk Lirası 2020’de dolara karşı yüzde 16’dan fazla değer kaybetti.
Swap nedir?
TCMB’nin (Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası) terimler sözlüğünde swap şu şekilde açıklanıyor:
“İki tarafın bir varlık veya yükümlülüğe bağlı olan nakit akışını aralarında değiştirdikleri işlemdir. Örneğin 10 yıllık sabit faizli borca sahip bir firma ile benzer ancak dalgalı faizli borca sahip bir firma birbirlerinin yükümlülüklerini değiştirebilir.
“Swap işlemlerinde, faiz oranları ile döviz kurlarındaki değişmeler sonucunda ortaya çıkan riski en aza indirmek amaçlanmaktadır.”
Swap, TCMB’nin terimler sözlüğünde de aktarıldığı gibi özellikle döviz kurlarında oynaklığın yaşandığı zamanlarda yatırımcının bu oynaklıktan kaynaklanan riskinin önünü alması için önemli bir araç olarak ortaya çıkıyor.
BDDK geçen yıl swap işlemlerini sınırlamıştı
BDDK, geçen yıl Ağustos ayında Türk Lirası’nda yaşanan hızlı değer kaybının ve oynaklığın önüne geçmek için bankaların swap işlemlerine kısıtlama getirmişti.
Bankaların yurt dışı yerleşiklerle yaptığı bir bacağı döviz diğer bacağı TL olan para swaplarının ve swap benzeri işlemlerinin, bankaların yasal özkaynaklarının yüzde 25’ini geçemeyeceğini açıklamıştı.
Bu sınırlamaya, bankaların vadeli TL alım yönünde gerçekleştirecekleri forward, opsiyon ve benzeri swap dışındaki türev işlemlerin de dahil edildiği belirtilmişti.
BDDK’nın aldığı bu önlem, TL’nin kayıplarını geri almasında ön ayak olmuştu. BDDK, aldığı önlemler kapsamında TL’nin yaşadığı oynaklığı engellemek için swap işlemlerine kısıtlama getirerek spekülatif işlemlerin önünü kesti.
