Endekste eşik değer olan 50.0’nin üzerinde ölçülen tüm rakamlar ihracat ikliminde iyileşmeye, 50’nin altındaki değerler ise bozulmaya işaret ediyor.
İSO’nun değerlendirmesine göre, birçok ana ihracat pazarında salgın kaynaklı daralmanın ardından toparlanma devam ediyor ancak bazı bölgelerde zayıflamanın yeniden başladığına ilişkin işaretler söz konusu.
İSO açıklamasında dikkat çeken başlıklar şöyle:
“Üçüncü çeyrek sonu itibarıyla toparlanma görünümünün devam ettiği pazarlardan biri ABD oldu. Bu ülkede ekonomik aktivite güçlü şekilde arttı ve büyüme genel olarak önceki aya yakın bir tempoda devam etti.
Diğer Kuzey Amerika ülkeleri incelendiğinde, Kanada’da imalat üretimi belirgin artış kaydetti ve bu artış Ağustos 2018’den beri en yüksek hızda gerçekleşti. Meksika’da ise imalat sanayi üretimi azalmayı sürdürdü.
Avrupa’da ise karmaşık bir görünüm söz konusuydu. Türk imalatçılarının en büyük iki ihracat pazarı olan Almanya ve Birleşik Krallık’ta ekonomik aktivite eylül ayında da güçlü şekilde büyümeye devam etti.
İtalya’da ise ılımlı bir talep artışı gözlendi. Buna karşılık, Fransa ve İspanya’dan gelen veriler talep koşullarının bozulduğuna işaret etti. Fransa’da ekonomik aktivite son dört ayda ilk kez gerilerken, İspanya’da üretim üst üste ikinci ay azaldı ve düşüş mayıs ayından beri en yüksek oranda gerçekleşti.
Orta Doğu’da ekonomik aktivite genel olarak pozitif eğilim gösterdi. Birleşik Arap Emirlikleri, Mısır, Suudi Arabistan ve Katar’da üretim artışları kaydedildi. Lübnan ise iktisadi faaliyetteki düşüşten olumsuz etkilenmeye devam etti.
Türk imalat sektörü ihracatındaki payı yüzde 3 olan BRIC ülkeleri içerisinde eylülde en hızlı genişlemeyi kaydeden ekonomi, üretimin altı aylık aranın ardından yeniden büyüme bölgesine geçtiği Hindistan oldu.
Brezilya, Rusya ve Çin’in imalat sektörlerinde de (Çin Hizmetler sektörünün Eylül verileri 9 Ekim’de açıklanacaktır) güçlü iyileşme kaydedildi.”
‘Belirsizlik çok yüksek’
İstanbul Sanayi Odası Türkiye İhracat İklimi Endeksi’ndeki gelişmeleri değerlendiren IHS Markit Ekonomi Direktörü Andrew Harker, şunları söyledi:
“Türk imalat sektörünün ana ihracat pazarlarında devam eden toparlanmalar, firmaların dış pazarlardaki satışlarını olumlu yönde destekleyecektir. Bununla birlikte, bazı bölgelerde bozulmaların yeniden başladığına yönelik işaretler söz konusu. Covid-19 salgınının yeniden güçlenmesine ilişkin endişeler nedeniyle, 2020’nin geri kalanında ihracat talebinin ne yönde seyredeceğine ilişkin belirsizlik halen oldukça yüksek.”
