Sanayi siciline kaydolan firmalar, ağustosta bir önceki yıl aynı aya göre yüzde 30,5, ocak-ağustos döneminde ise yüzde 27,4 düştü. 2023’te mayıs ve temmuz ayları dışında aylık bazda düşük seyir devam etti. Sanayi sektöründe firmalar, faaliyete başladıklarında sanayi siciline kaydolmak zorunda.
Sanayinin üç ana sektörüne bakıldığında, madencilik ve taşocakçılığında aylık bazda düşüş yüzde 37,8, imalat sanayiinde yüzde 29,9 ve elektrik-gaz-buhar sektöründe yüzde 43,8 oranında olarak gerçekleşti. Ocak-ağustos dönemine bakıldığında da aynı sıraya göre düşüşler yüzde 30,7, yüzde 26,6 ve yüzde 27,4 oldu. Ağustos ayında faaliyete başlayan sanayi kuruluşu sayısı 905 olurken, ocak-ağustos döneminde 8 bin 388 adet olarak gerçekleşti. Ocak-ağustos 2023 döneminde faaliyete başlayan sanayi firmalarından 125’i yüksek, 1727’si orta-yüksek teknolojilerdeki ürünlerin üretimini yapacak. Bir önceki yıl aynı dönemde bu sayı sırasıyla 170 ve 3 bin 94 adetti. Ağustos ayında kaydedilen 905 sanayi işletmesinin 697’si mikro ölçekli olarak kuruldu. Bunlar arasında 176 küçük, 32’si ise orta ve büyük ölçekli firmalardan oluştu. Ocak-Ağustos dönemine bakıldığında, faaliyete başlayan 8 bin 388 işletmenin 6 bin 383’ü (yüzde 76,1) mikro işletmelerden, 1668’i küçük işletmelerden, 312’si orta büyüklükteki işletmelerden ve 25’i de büyük işletmelerden oluştu.
Teknoloji seviyesine göre değişim
Türkiye’nin son dönemde yüksek ve orta yüksek teknolojili ürünlerde yatırımları artırma çabaları nedeniyle, bu alandaki gelişme de dikkat çekti. Yüksek teknolojili yatırımlarda 2020-2022 döneminde yıl bazında düşüş gözlenirken, 2023’te Ocak-ağustos döneminde yükseliş dikkati çekti. Orta yüksek teknolojili ürünlerde ise aynı dönemde yüzde 18,19 oranında gerileme görüldü. Düşük teknolojili ürünlerin ağırlığının mikro işletmeler olduğu varsayımı altında da yatırımlarda hala düşük ve orta düşük teknolojili ürünlerin ağırlıkta olduğu gözlendi.
KAYNAK: EKONOMİM – MEHMET KAYA
