“Kaynağı meçhul” döviz gelirlerini, başka bir ifade ile bavulla gelen dolarları gösteren net hata ve noksan kalemi rekor üstüne rekor kırınca Merkez Bankası (TCMB) eylül ayının akabinde ekimde de “revizyon” ismi altında formülü yine değiştirdi.
Ağustosta 30 milyar doların eşiğine tırmanan bavulla gelen tutarı formül değişikliğine rağmen 2022 yılının ilk 10 ayında 21 milyar doları buldu.
Net hata ve noksan kalemi eylülde seyahat gelirlerinin hesaplama yönteminde yapılan değişiklikle yerinde saymaya başlamıştı. TCMB, ekim ayında da seyahat kalemine başka kalemleri ilave etti.
11 MİLYAR DOLARLIK REVİZYON MU OLURMUŞ?
İktisatçılar dokuz aylık net hata ve noksan kaleminin 11 milyar dolara yakın aşağı çekildiğini belirterek, böylesine yüksek bir tutarın “revizyon” kavramı ile izah edilemeyeceğini vurguluyor.
Net hata ve noksan kalemi 2015 yılında 9 milyar doları, 2016 yılında 10 milyar doları bulmuştu. 2018 yılında ise, 21 milyar dolar ile tarihteki en yüksek seviyeye tırmanmıştı. TCMB’nin müdahalesine rağmen 2022 sonunda bavulla gelen dolar tutarının 25 milyar doları aşabileceği ifade ediliyor.
TCMB’nin “net hata ve noksan” kaleminde gösterilen kaynağı meçhul dolar tutarındaki artış muhalefet partileri tarafından “kara para aklanıyor” şeklinde yorumlanıyor.
Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, “Uyuşturucu paralarını Türkiye’nin cari açığının finansmanında kullandılar.” diyerek, Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) hükûmetini hedef almıştı.
“Kara para” çıkışı üzerine Emniyet Genel Müdürlüğü ile Jandarma Genel Komutanlığı, Kılıçdaroğlu hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunmuştu.
ALTIN VE ENERJİ HARİÇ CARİ FAZLA
Ekim ayında cari işlemler hesabı 359 milyon dolar açık verdi. Altın ve enerji hariç cari işlemler hesabı ise 8,7 milyar dolar fazla verdi.
Dış ticaret açığı 6,5 milyar doları bulurken, hizmetler dengesi kaynaklı girişler 6,7 milyar dolara yükseldi. Seyahat kaleminden kaynaklanan net gelirler ise, 5,2 milyar dolar.
Ocak-ekim dönemi cari işlemler açığı 38,2 milyar dolara yükseldi. Aynı dönemde altın ve enerji hariç cari işlemler hesabı 43 milyar dolar fazla verdi.
Ekim ayında 743 milyon dolar doğrudan yatırım için gelirken, “sıcak para” diye bilinen portföy yatırımları ise 302 milyon doları buldu.
TCMB döviz rezervi ekimde net 5,1 milyar dolar arttı.
