Avrupa gaz fiyatları için Hollanda TTF ölçütü Şubat 2024’te önemli oranda gerileyerek 25 €/megawatt-saat’in (MWh) altına indi ve en son yaz aylarında görülen seviyelere ulaşarak bir yıl önceki aynı döneme kıyasla yüzde 50’nin üzerinde keskin bir düşüşe işaret etti.
Avrupa genelinde gaz fiyatları Şubat 2024’te önemli bir düşüş yaşayarak en son geçen yaz görülen 25 €/megawatt-saat (MWh) seviyesinin altına indi.
Rusya’nın Ukrayna’yı işgalinin ardından yaşanan enerji krizi nedeniyle keskin bir yükseliş yaşayan fiyatlar böylece 2023 dönemine kıyasla yarı yarıya gerilemiş oldu.
Bu düşüşte iklimsel ve ekonomik faktörler başlıca rol oynarken Fransa ve Almanya gibi ülkelerde son 34 yılın en ılıman kışlarından birinin yaşanması ısınma talebinin azalmasına özellikle katkıda bulundu.
Öte yandan Avrupa’daki doğal gaz depolama seviyelerinin son beş yılın en yükseğine ulaşması da fiyatlardaki düşüş ivmesinde diğer bir etken. Avrupa Birliği’nin (AB) gaz rezervleri yüzde 65,9, Almanya’nın yüzde 71,56, İtalya’nın yüzde 60,3 ve Fransa’nın yüzde 51,3 seviyesinde bulunuyor.
2022’den bu yana imalat faaliyetlerinde yaşanan küresel gerileme de özellikle Avrupa’da gaza yönelik endüstriyel talebi önemli ölçüde etkiledi.
Fiyatları aşağı çeken diğer bir önemli faktör de yenilenebilir enerji kaynaklarının ve nükleer enerji üretiminin güçlü performansı oldu. Rüzgar ve güneş enerjisi, 2021 ve 2022’ye kıyasla 2023’te önemli bir iyileşme gösterdi ve hidroelektrik enerji son beş yılın mevsimsel en yüksek seviyesine yakın bir performans sergiledi.
2023’ün ikinci yarısında daha iyi bir performans gösteren nükleer enerji üretimi 2024’te de devam etti.
Doğal gaz 2024 görünümü: Bank of America ve Goldman Sachs
Bank of America tarafından sunulan finansal analiz ve araştırma hizmeti Global Research Emtia’nın stratejistlerinden Francisco Blanch, özellikle küresel ekonominin durgun kalmaya devam etmesi halinde doğal gaz fiyatlarının bahara doğru düşüş eğilimine girme olasılığının artacağını ve potansiyel olarak 2023 yazının en düşük seviyelerinin yeniden görülebileceğini öngördü.
Bununla birlikte Blanch, doğal gaz fiyatlarında şaşırtıcı bir yükselişe yol açabilecek bazı risklerin de altını çizdi. İmalat faaliyetlerindeki bir canlanma muhtemelen küresel endüstriyel gaz talebinin artmasına neden olurken, Kızıldeniz bölgesindeki kesintiler Avrupa’da olumsuz tablo yaratabilir. Dahası, LNG terminalleri için düzenleyici onay gereklilikleri, planlanan 2024 kapasitesinde önemli bir gecikme riski oluşturuyor ve potansiyel olarak 2024’ün ikinci yarısında ve sonrasında küresel arz artışını kısıtlıyor.
Goldman Sachs’ın emtia analistleri Samantha Dart ve Daniel Moreno ise kısa süre önce TTF doğal gaz fiyat tahminlerini 41 €/MWh’den 31 €/MWh’ye düşürerek, bu dönemde beklenen küresel gaz arz fazlasının önemli olabileceğini ve Avrupa’nın gelecek yaz arzı azaltmak ve depolama sıkışıklığını önlemek için teşvikler sunması gerekebileceğini öne sürdü.
Fakat iki uzman kış sonundaki yüksek depolama seviyelerine rağmen, Avrupa’nın enerji krizini henüz çözmediğini savunuyor. Dart ve Moreno’ya göre aşırı fiyat artışı riskinin azalması için bir kışın daha geçmesi gerekli.
Artan LNG arzı, kaybedilen Rus ithalatını tamamen telafi etmediği için Avrupa doğalgazındaki yapısal açık tam olarak giderilebilmiş değil. Bu da Avrupa gaz fiyatlarının, özellikle kış aylarında arz kesintilerine veya talep artışlarına karşı hassaslığını devam ettirmesi anlamına geliyor.
