Aralarında ABD ve Almanya’nın da olduğu birçok ülke, Taliban’a Afganistan’daki askeri operasyonlarını sonlandırma çağrısı yaptı. Bir gün önce ise Taliban “İslama dayalı bir sistemi kuracak her imkanı kullanırız” açıklamasını yaptı.
Pazartesi günü yayımlanan ortak açıklamada ülkeler, Taliban’ın ülke içindeki ilerleyişine son vermesi gerektiği belirtti. Taliban’ın ülke içindeki ilerleyişinin, örgütün “krize siyasi bir çözüm bulma” iddiasıyla çeliştiğine dikkat çekildi.
Açıklamada, Taliban’ın ülke içindeki ilerleyişinin suçsuz birçok kişinin ölümüne, sivillerin yerlerinden edilmesine, yağma ve kundakçılığa ve yine birçok önemli altyapı ile iletişim ağlarının yıkılmasına yol açtığı vurgulandı. Taliban’ın keyfi tutuklamaları ve cezaevlerine yönelik saldırılarının da hukuk devletinin ihlali anlamına geldiği ifade edildi.
“Halk baskı altına alınıyor, medya kuruluşları kapatılıyor”
Taliban tarafından kontrol altına alınan bölgelerde yaşayanlar ve gözlemciler, Taliban’ın kadın ve kız çocuklarını baskı altına aldığını ve özel ya da resmi yayın kuruluşlarını kapattıklarını aktarıyor. Taliban Mayıs ayı başında uluslararası birliklerin ülkeden çekilmeye başlamasıyla, askeri operasyonlar başlatarak birçok bölgeyi ele geçirdi. Halihazırda ülkedeki bölgelerin yaklaşık yarısından fazlasını kontrol altına aldıkları bildiriliyor.
Taliban ile Afgan hükümeti arasında görüşmeler
Afgan hükümeti ile Taliban arasında 2020 Eylül ayından bu yana yeniden barış görüşmeleri yürütülüyor. Katar’ın başkenti Doha’da hafta sonunda yeni görüşmeler başladı.
Taliban lideri Hibatullah Akhundzade Afganistan’daki krize siyasi çözüm bulunmasından yana olduğunu belirtti. Akhundzade Pazar günü yaptığı açıklamada, “Elde edilen askeri başarılara rağmen İslam emirliği ülkede siyasi bir çözüm bulunmasından yana” dedi. Taliban lideri, “İslam sistemi kurabilmek için sunulacak her imkanı kullanacağını” da sözlerine ekledi.
Cumhurbaşkanı Eşref Gani liderliğindeki hükümet ile Taliban arasında Katar’da aylardır süren görüşmelerde somut bir adım atılamadı. Taliban’ın ülkenin kuzey ve batısını kontrol altına almasıyla görüşmelerin sonuçsuz kalacağı tahmin ediliyordu.
Türk ve Amerikan askerleri kaldı
ABD ülkedeki Amerikan askeri varlığının 31 Ağustos’ta sona ereceğini duyurmuştu. NATO ise henüz Afganistan görevinin bitiş tarihi ile ilgili resmi bir açıklamada bulunmadı ancak yaklaşık 20 yıldır devam eden görev fiilen sona erdi.
Ülkede şu an sadece NATO çatısı altında olmadan kendi ulusal karargahlarının komutasında görev yapan Türk ve Amerikan askerleri bulunuyor.
