Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ülkesini Açık Semalar Antlaşması’ndan çıkartan kararnameyi imzaladı. Böylece iki nükleer güç olan ABD ile Rusya arasında Yeni Stratejik Silahların Azaltılması Anlaşması’nın (New START) dışında silahların karşıklı kontrolüne imkan sağlayan başka önemli bir askeri anlaşma kalmamış oluyor.
ABD Başkanı Donald Trump, 22 Mayıs 2020’de Açık Semalar Antlaşması’ndan çıkma kararı almıştı. Joe Biden liderliğindeki ABD yönetimi de geçen ay sonunda antlaşmaya yeniden taraf olmayacağını Moskova’ya bildirdi. Rusya Washington’un kararını “siyasi bir hata” olarak nitelemişti.
Antlaşmanın geçmişi
İlk ortaya çıkış amacı Rusya ve ABD arasında güven tesis ederek çatışma riskini bertaraf etmek olan fikir, 1955’te ABD Başkanı Dwight Eisenhower tarafından dönemin Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği yönetimine sunulmuş, ancak teklif reddedilmişti. Antlaşmanın yürürlüğe girmesi ancak 2002’de mümkün olmuş ve Türkiye’nin de aralarında olduğu 34 ülke antlaşmayı imzalamıştı.
Antlaşmaya dahil olan ülkeler, askeri faaliyetlerde şeffaflığı teşvik etmenin yanı sıra silahlanma ve diğer antlaşmaların uygulanmasını denetleme amacına yönelik olarak toprakları üzerinde keşif uçuşlarına izin veriyor. Yalnızca Rusya, belirli bölgeler üzerindeki uçuşları kısıtlamıştı.
Antlaşma kapsamında taraflar arasında şimdiye kadar bin 500’den fazla keşif uçuşu gerçekleştirildi.
