Hükümet ise bir yandan artan klima kullanımından dolayı enerji sistemine binen aşırı yükü azaltma çağrısı yaparken öte yandan bu çağrıya uyup tasarruf adına klimasını açmayan özellikle yalnız yaşayan yaşlı nüfusa büyük tehlike altında olduklarını anlatmaya çalışıyor.
Hafta sonunda Japonya’nın bazı kesimlerinde sıcaklık 150 yıldır görülmemiş bir biçimde beş gün süreyle 35 derecenin üzerine çıktı.
Başkent Tokyo’da da sıcaklıklar art arda üç gün boyunca 35 derecenin üzerinde seyretti.
Tokyo İtfaiyesi Ambulans Servisi verilerine göre Pazar günü sıcak çarpması şüphesiyle hastaneye kaldırılan 93 kişinin ardından Pazartesi günü de yaşları 12 ile 96 arasında değişen 80 kişi hastaneye kaldırıldı.
Öte yandan artan klima kullanımı sonucu beliren elektrik rezervlerindeki tehlikeli düşüşün enerji sıkıntısına yol açması riskine karşı yetkililer hafta başında halka, klimalarını 28 dereceye ayarlamaları ve bu tür elektrikli aletleri daha az kullanmaları yönünde uyarılar yaptılar.
Ancak yetkili ağızların dediklerine çoğunlukla uyulan Japonya’da Tokyo Valisi Yuriko Koike, özellikle yaşlı nüfusa seslenerek bu çağrıyı harfiyen yerine getirmeye çalışırken kendi sağlıklarını tehlikeye atmamalarını rica etti.
Yerel yönetimler de gün içinde sık sık anonslar yaparak halkı bol su içmeleri, gerekirse klimayı açmaları ve gerekmedikçe dışarı çıkmamaları konusunda uyarıyor.
Yaşlıların ‘makus kaderi’
Her yıl genelde Temmuz ayına kadar uzayan yağmurlu mevsimin bu yıl 22 gün erken bitmesi nedeniyle onu takip eden sıcak hava dalgası Japonya’yı her zamankinden çok daha erken ve çok daha şiddetli vurdu.
Japonya’da tek başına yaşayan yaşlılar için her yıl yaz ayı bir kabusa dönüşüyor.
Nüfusu hızla yaşlanan ülkede sıcak nedeniyle hastaneye kaldırılan her iki kadından biri ve her üç erkekten biri 65 yaş ve üzerinde.
Son verilere göre 2019 yılı yazında da Japonya’da 162 kişi sıcak çarpması nedeniyle hayatını yitirdi.
Ancak ilginç bir durum söz konusu. Her yıl gibi bu yıl da bu kişilerin çoğunluğu sıcakların hüküm sürdüğü dışarıda değil de klimalı bir evde evde ölü bulunuyorlar. Bunun nedeninin, çoğunun yaşlı, yalnız başına yaşayan ve klimayı açmayı akıl edemeyecek kadar bakıma muhtaç olan ama yardım isteyemeyen kişilerden oluştuğu tahmin ediliyor.
Japonya’da ailelerinden ayrı yaşayan bu kişilerin yokluğu ancak öldükten sonra fark ediliyor. Ölülerin ardından evlerini toplama ve onlara son görevlerini yapmak için belediyenin koordine ettiği bir sistem var.
Bazen beraber yaşayan yaşlılar bile bu makus talihten kurtulamıyor. 2019’daki aşırı sıcak hava dalgasında yaşamını yitirenler arasındaki 90 yaşlarındaki bir anne ve ona bakan 60 yaşlarındaki kızı buna bir örnek.
Bir hastalık sonucu o yıl Temmuz ayı sonlarında evde ölen kızının baktığı anne de ondan kısa bir süre sonra bakımsızlıktan ölmüş ancak kimse uzun süre bu durumu fark etmemişti.
Eve giren ve iki kadının cesedini bulan sağlık görevlileri normalde 20 derece olması gereken odanın sıcaklığını 38 derece olarak ölçtüklerini ve klimanın kullanıldığına dair hiçbir belirtiye rastlamadıklarını belirtmişti.
Tokyo Adli Tıp Kurumu’nun o yıl Tokyo’nun 23 ilçesinde sıcak çarpmasından ölen kişilerle ilgili yaptığı araştırmanın sonuçlarına göre bu kişilerin yüzde 90’ının ya kliması var ama hiç kullanmamışlar veya hiç klimaya sahip olmamışlar.
Sıcak çarpmasının belirtileri kişiden kişiye değişse de en belirginleri arasında baş dönmesi, kas ağrısı ve mide bulantısı sayılıyor.
Son olarak meteoroloji uzmanları; Tokyo genelinde havanın gelecek hafta tekrar yağışlı olması ve sıcaklığın da bir nebze düşmesinin beklendiğini duyurdu.
Dünyada şu an yaz mevsimini yaşayan kuzey yarımkürede pek çok ülke koronavirüs salgınının başlangıcındaki maske kullanma alışkanlığını bıraksa da Japonya’da halkın tamamına yakını dışarıda bile hâlâ maske kullanmaya devam ediyor.
Japonya’da aşırı sıcaklar her geçen yıl daha da büyük problem olmaya devam ederken ulusal ve uluslararası organizasyonlar da bundan etkileniyor.
2020 Temmuz ayında yılında yapılması planlanan Tokyo Olimpiyatları pandemi nedeniyle 2021 yılına ertelenmiş; o zaman da Tokyo’da koşulması gereken maratonun aşırı sıcaklarda yapılmasının büyük risk olacağı düşünümüştü.
Bunun üzerine maraton Tokyo’dan alınıp ülkenin kuzeyinde yazların çok daha serin geçtiği Hokkaido adasının baş şehri Sapporo’ya verilmişti.
KAYNAK: BBC TÜRKÇE – ILGIN YORULMAZ
