Başbakan, ortak girişimin İngiltere’de binlerce kişiye istihdam sağlayacağını ve güvenlik işbirliğini de geliştireceğini söyledi.
Üç ülke, gelecek nesil savaş uçağının 2030’ların ortasında kullanıma girmesini hedefliyor. Yeni tip savaş uçağı böylece Tayphoon (Tayfun) tipi savaş uçaklarının yerini alacak.
Yeni savaş uçağının İngiliz Tempest ve Japon FX savaş uçaklarının özelliklerini bir araya getireceği de açıklandı. Yeni uçak, en gelişmiş silah sistemlerine de sahip olabilecek.
Jeti geliştirmek üzere çalışmalara başlandı bile. Gelişmiş sensörler kullanarak gizlilik içinde aşırı hız yapması planlanan savaş uçakları, pilotların aşırı baskı altındayken ya da aynı anda birden çok karar vermesi gerektiği durumlarda yapay zeka kullanarak pilota önerilerde bulunacak, yani bir nevi asistanlık yapacak.
Uçağın gerektiği durumlarda bir pilotun yönlendirmesi olmadan uçabilmesi ve hipersonik füze de fırlatabilmesi hedefleniyor.
Ancak bu kadar gelişmiş bir savaş uçağını geliştirmek bir hayli pahalı olacak. Örneğin F35, Pentagon’un bugüne kadar başlattığı en pahalı projeydi ve ABD, kendisine proje ortakları bulmuştu.
İngiltere de aynı mantıkla yola çıkarak kendisine ortaklar aramaya başladı. İtalya zaten projede yer almaya hazırdı. İngiltere’nin, gittikçe daha baskın politikalar izleyen Çin’e karşı güneydoğu Asya’daki müttefikleriyle daha sıkı bağlar geliştirmeye çalıştığı bir dönemde, Japonya da proje için devreye girdi. Bu, İngiltere için kritik önemde bir uzlaşma oldu.
Projeye katılım artabilir ve üç ülke, daha fazla ülkeyi üretime ortak edebilir.
ABD, Fransa, Almanya ve İspanya, kendi gelişmiş savaş uçakları üzerinde halihazırda çalışıyor.
Proje, İngiltere için sadece savunmayla ilgili değil; aynı zamanda ekonomik önemi olan bir adım. Yeni bir savaş uçağı üretiminin binlerce kişiye kalıcı istihdam sağlaması ve daha fazla silah ihracatına kapı açması umuluyor.
Sunak, Cuma günü bir törenle açılışını yapacağı projeyle ilgili “Birleşik Krallık’ın güvenliği, hem bugün hem de gelecek nesiller için, bu hükümetin çok büyük önem verdiği öncelikli bir konudur. İtalya ve Japonya’yla bugün ilan ettiğimiz uluslararası işbirliği de bunu hedefliyor; ve bize Avrupa-Atlantik ile Hindistan-Pasifik güvenliğinin ayrılamaz olduğunu gösteriyor.” dedi ve ekledi:
“Tasarladığımız gelecek nesil savaş uçağı bizi ve dünya genelinde müttefiklerimizi, dünyanın diğer savunma sanayilerinden çok daha üstün olan savunma sanayimizin gücünü kullanarak koruyacak; yeni iş alanı yaratacak ve hayat kurtaracaktır.”
İngiltere’de ana muhalefetteki İşçi Partisi’nin savunma sözcüsü John Healey, partisinin bu işbirliğine destek verdiğini açıkladı ancak pilotların eğitimine öncelik verilmesinin önemli olduğunu söyledi.
KAYNAK: BBC TÜRKÇE
