Sanat tarihçisi ve diaspora hareketinin temsilcisi Anne Wetsi Mpoma, 681 sayfalık raporda Belçika’nın Kongo’nun sömürgeleştirilmesini bir suç olarak tanıması ve tazminat ödemesi gerektiğini savundu.
“Yaralar nesillerce aktarılır”
Mpoma, “Verilen hasarı ölçmek imkansız, ancak maddi tazminat yoluyla telafi edilmeli” derken ayrıca Belçika’nın, Kongolu, Ruandalı veya Burundi asıllı Belçika’daki torunlarına yaşatılan psikolojik hasarın da dahil olmak üzere tazminat ödenmesi için bir prosedür başlatması gerektiğini söyledi ve ekledi:
“Verilen yaralar bir nesilden diğerine aktarılır”
“Bu hesapların sonu gelmez”
Flaman milliyetçi muhalefet partisi N-VA, rapora ve tazminat talebine tepki gösterdi. Parlamento Üyesi Tomas Roggeman, “Önerildiği gibi Kongo’daki işgal altındaki topraklar için geriye dönük kira ve tazminatlar ödemek zorunda kalacaksak, bizim de o zaman hemen hemen her Avrupa ülkesiyle halletmemiz gereken birçok tarihi hesabımız var” dedi.
Raporun arkasındaki komisyon, geçen yıl Black Lives Matter protestolarından sonra oluşturuldu ve görevleri hiç kolay olmadı. Onlara, Belçika’nın sömürge geçmişi, ve Kongo’da olanlar nedeniyle bu geçmişin bugün hala insanları nasıl etkilediğini incelemeleri talimatı verildi.
On kişiden oluşan panelde tarihçiler ve aynı zamanda diğer uzmanlar da yer aldı ve bunlar başlangıçtan itibaren panele dair tartışmalara yol açtı. Raporun kendisi aylarca ertelendi.
Meclis komisyonu rapor üzerinden tartışmaya devam edecek
Rapordaki bulgular, komisyondaki politikacılar arasında daha fazla tartışmaya neden olurken gelecekteki tartışmaların da temelini oluşturacak.
Komisyonun başkanı Wouter De Vriendt, rapordaki her katkının onu yazan uzmanın sorumluluğunda olduğunu vurguladı. De Vriendt, “Tüm bu aktarılanların raporda görünmesi şaşırtıcı değil” dedi ve şunları söyledi:
“Uzmanların bugün sömürgecilik ile ırkçılık ve ayrımcılık arasındaki bağlantıyı incelemeleri gerekiyor dolayısıyla raporun tabulardan kaçınmaması iyi. Bu zor bir görevdir ve öyle kalmaya devam etmektedir ve şimdi bunu daha fazla tartışmak komite üyelerine kalmıştır.”
KAYNAK: EURONEWS TÜRKÇE – SERTAÇ AKTAN
