Avrupa Birliği Dışişleri ve Güvenlik Politikaları Yüksek Temsilcisi Josep Borrell ve Komşuluk ve Genişlemeden Sorumlu Avrupa Komisyonu Üyesi Oliver Varhelyi, Türkiye’nin olumlu ilişkiler için belirlenen şartlara uyması karşılığında ilişkilerin “hem Ankara’nın hem de Brüksel’in çıkarına olacak adımlarla” güçlendirilmesini önerdi.
Borrell ve Varhelyi, Brüksel’deki komisyon binasında AB-Türkiye ilişkilerine dair Komisyon raporunu sundu. Sunumda ikilinin vize kolaylığı ve Gümrük Birliği’nin modernizasyonu önerisi öne çıktı.
Borrell, Türkiye ile AB arasındaki Gümrük Birliği’nin modernize edilmesi için ilk adımların atılması çağrısında bulundu. Türkiye’nin AB’nin 7., AB’nin ise Türkiye’nin en büyük ticaret partneri olduğunu vurgulayan Varhelyi, “Daha yakın ekonomik ve ticari işbirliği kapı açılmalı” dedi. Varhelyi, ” Gümrük Birliği’nin güncellenmesi için taslak üzerinde müzakerelerin tekrar başlamasını öneriyoruz” dedi.
Raporda, “Mevcut Gümrük Birliği’nin sınırları göz önüne alındığında, yalnızca etkili bir anlaşmazlık çözümü mekanizması ve güvenceler de eklenmek üzere kapsamlı modernizasyon, AB-Türkiye ekonomik ilişkisinin tüm potansiyelinden yararlanılmasına olanak tanıyacaktır” denildi.
Borrell, basın toplantısında Gümrük Birliği’nin modernizasyonunun gerçekleşmesi için Türkiye’nin Doğu Akdeniz’deki istikrarı sağlamaya ve Karadeniz’de Rusya’ya yönelik yaptırımların delinmemesi için gerekli adımları atması ve Brüksel’le iletişimde kalması gerekeceğini ifade etti.
Komisyon raporunda Türkiye topraklarının Rusya’ya yaptırımlı ürünler göndermek için kullanıldığına dair Brüksel’in elinde kanıtlar olduğu vurgulandı.
AB, Türkiye’nin bunu önlemek için attığı adımlardan memnuniyet duyduklarını vurgulasa da, özellikle savaş alanında kullanılacak ürünlerin tekrar Rusya’ya gönderilmemesi için ek adımlar atmasını istedi.
Serbesti yok, vize kolaylığı var
Komisyon raporunda üye devletlere belli Türk vatandaşlarının vize başvurularını kolaylaştırmak için atılabilecek adımları araştırma önerisi yapıldı. Bu grupta iş adamları, öğrenciler, aile fertleri Avrupa Birliği ülkelerinde yaşayan Türk vatandaşları bulunması önerildi. Raporun ilgili kısmında, “Bu aynı zamanda, uzun geçerliliğe sahip çok girişli vizelerin verilmesine olanak sağlamak amacıyla Vize Kanununun esnekliklerinden tam olarak faydalanmayı da içermelidir” denildi.
Raporda vize serbestisinin ise Türkiye’nin gerekli bütün kıstasları karşılamasına bağlı olduğu tekrar vurgulandı. Türkiye’nin vize serbestisi için karşılaması gereken 6 kıstas arasında en çok öne çıkan Terörler Mücadele Kanunu’nun güncellenmesi konusunda taraflar arasındaki fikir ayrılığı.
Borrell ve Varhelyi, ayrıca ilişkilerin yakınlaşması için 2019’dan beri görüşmeyen Türkiye-AB Ortaklık Konseyi’nin tekrar toplanmasını ve üst düzey temasların artmasını önerdi.
Varhelyi, “Ankara ve Brüksel arasındaki farklılıkların çözülmesi gerek. Hep fikir birliğinde olmayabiliriz ama bizi birleştiren şeyler, ayrı düştüklerimizden fazla. O yüzden mümkün olan konularda işbirliği yapmaya devam etmeliyiz” dedi ve “Ekonomi, enerji, ulaşım konusunda teması artırmayı öneriyoruz” diye devam etti.
İkili ayrıca Avrupa Yatırım Bankası’na Türkiye’de tüm sektörlerde yatırıma tekrar başlamalarını önerdiklerini ifade etti.
Basın toplantısında, “Göç konusunda 2016 Göç Mutabakatı’nın daha güçlü ve iki tarafın da faydasına olacak şekilde uygulanmasını öneriyoruz. Yunan adalarından tekrar alımlar başlamalı, sınır güvenliği artırılmalı” denildi.
