Avrupa Birliği (AB) üyesi 27 ülke, AB Komisyonu’nun önerdiği ve hazırladığı Rusya’ya yönelik beşinci yaptırım paketini kabul etti. AB dönem başkanlığını yürüten Fransa’nın açıklamasına göre, yaptırımlar kataloğunda bu sefer daha önce duyurulan Rus kömürüne yönelik ambargonun yanı sıra AB ülkelerinin limanlarının Rus gemilerine kapatılması ve Rus bankalarına yaptırımların kapsamının genişletilmesi de yer alıyor. AB Konseyi Başkanı Charles Michel de Ukrayna’ya 500 milyon euro değerinde ilave askeri yardım yapılabileceğini duyurdu.
Yeni yaptırım paketinin bir diğer ayağını da Avrupa Birliği ülkelerinden Rusya’ya yarı iletkenleri, belli bilgisayarları ve elektronik alanındaki bazı donanımları kapsayan 10 milyar euro değerindeki malların ihracatını kapsayan yasak oluşturuyor. İlaveten Rusya’dan 5 milyar 500 milyon euro değerinde önemli hammadde ithalatı da yeni yasak kapsamında. AB dönem başkanlığını yürüten Fransa, Rus ve Belaruslu bazı ihracatçı şirketlerin Birlik pazarından dışlandığını da vurguladı.
200 kişi de yaptırım paketinde
AB’nin aldığı son beşinci yaptırım paketi kapsamında 200 de özel kişi listeye alındı. Bunlar arasında Rus oligarklar gibi Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in iki kızı da bulunuyor. AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Twitter’den yaptığı açıklamada, Rusya’yı ekonomik, mali ve teknolojik açıdan kötüleşmenin beklediğini belirtti.
Buça’dan sonra gelen paket
Brüksel’in Rusya’ya yönelik beşinci yaptırım paketi, AB, Rus güçlerinin çekilmesinin ardından Kiev yakınlarındaki Buça’da ortaya çıkan ve pek çok bağımsız kaynak tarafından da gerçekliği doğrulanan sivil katliamı üzerine AB Komisyonu tarafından önerilmişti.
Ukrayna ve Batılı ülkeler Rusya’yı savaş suçu işlemekle itham ediyor. Rusya ise bunu reddediyor. Rus destekli siteler de Buça’daki sivil ölümlerinin “düzmece” olduğunu ileri sürmüştü.
AB Kömürde Rusya’ya çok bağımlı
İklim koruma hedefleri çerçevesinde kendi ülkesinde kömür enerjisine veda eden pek çok Avrupa Birliği ülkesinin son yıllarda Rusya’dan ithal edilen kömüre bağımlılığı artmıştı. AB üyesi ülkelerinin kömür ihtiyacının yüzde 45’i Rusya’dan karşılanıyor. Bu da yıllık Rusya’ya 4 milyar euro AB’den döviz girişi anlamına geliyor.
AB’nin Rusya’ya yönelik kömür ithalatı ambargosu bugün AB’nin resmi gazetesinde yayınlanmasının ardından 120 gün zarfından resmen yürürlüğe giriyor. Dolayısıyla Ağustos 2022 başından itibaren geçerli olacağı tahmin ediliyor.
Almanya Başbakanı Olaf Scholz, kömür ambargosunun uygulanması için 120 günün geçiş süresi olarak gerekli olduğunu savundu ve “Daha hızlı hayata geçirilmesi elbette çok iyi olur, ancak hem hükümetlerin hem de şirketlerin buna ihtiyacı var” diye konuştu.
Avrupa’daki pek çok şirket, Ukrayna savaşı başlamadan önce de artan fiyatlar ve artan talep nedeniyle Rusya dışındaki ülkelerden de kömür arayışına başlamıştı. Bu nedenle Almanya Başbakanı Scholz’un aktardığına göre kömür konusunda ülkesi duruma hazırlıklı.
Ukrayna yine eleştirdi
Avrupa Birliği’nin Perşembe akşamı açıkladığı beşinci Rusya yaptırım paketini Kiev yine zayıf bularak eleştirdi. Kiev yönetimi, Rusya’nın canını en çok yakacak yaptırımların doğal gaz ve petrolde olacağını her fırsatta tekrarlıyor. Bu konuda AB ülkeleri de hemfikir de olsalar bu enerji kaynakları konusundaki yaptırımların hazırlık yapılmadan uygulanmasının Rusya kadar kendi ülkelerine de zarar vereceği endişesini taşıyor ve uzun vadeli uygulanamayacağını tekrarlıyor.
Avrupa Parlamentosu da Rus doğal gazı, petrolü ve kömürüne ambargo uygulanmasını talep ediyor. Ancak yaptırımlar konusunda Avrupa Parlamentosu’nun kararları da tavsiye niteliğine sahip, nihai kararı ulusal hükümetler verebiliyor.
Ukrayna askeri destek talebini tekrarladı
AB yaptırımları genişletme kararı alırken Ukrayna hükümeti de Batılı ülkelere, daha çok ve daha hızlı askeri malzeme ve silah talebini tekrarladı. Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba, katıldığı NATO dışişleri bakanları toplantısının ardından yaptığı çağrıda, “Silahlar hızlı gelmezse çok geç olacak” diye vurguladı.
AB Konseyi Başkanı Michel de Twitter’den yaptığı açıklamada, Avrupa Birliği Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi ve Komisyon Başkan Yardımcısı Josep Borrell’in önerisini desteklediğini açıkladı. Borrell’in önerisi, AB’nin Ukrayna’ya yaptığı askeri yardımları 500 milyondan 1,5 milyar euroya çıkarmayı hedefliyor.
Borrell ayrıca Rusya’ya fosil enerjideki bağımlılığın Moskova’nın kasasına Ukrayna savaşının başladığı 24 Şubat’tan beri 35 milyar euro döviz girdisine yol açtığını söyledi.
Komisyon Başkanı Kiev yolunda
AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen Kiev’e bugün bir dayanışma ziyareti düzenliyor. Alman politikacının Polonya‘dan trenle Kiev’e doğru yola çıktığı duyuruldu. Komisyon Başkanı von der Leyen, Buça’daki sivil katliamlarının ortaya çıkmasının ardından Brüksel’den ülkeye giden ilk en üst düzey yetkili. Ursula von der Leyen’in Kiev’de Devlet Başkanı Zelenskiy ve hükümet üyeleriyle görüşmesi öngörülüyor. Mart ortasında da Polonya, Slovenya ve Çekya hükümet başkanları Ukrayna’ya bir dayanışma ziyaretinde bulunmuştu.
