Buzulların erimesi ve iklim değişikliklerine neden olan karbon salınımı gezegenimizi bekleyen tek tehlike değil. Bunun yanında okyanuslara karışan plastik oranı, artan nüfusla birlikte hızla yükselen enerji ve gıda tüketimi de mavi gezegen Dünya’yı bekleyen diğer tehlikeler arasında.
Bu sebeple dünya ülkeleri bir araya gelerek 12 Aralık 2015’te COP 21 Paris Anlaşması olarak bilinen Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’ni ABD hariç kabul etti.
Avrupa Komisyonu ve Hollanda Çevre Değerlendirme Ajansı’nın son verilerine göre Dünya’yı en çok yıllık 10.5 milyar ton karbondioksit salınımıyla Çin kirletiyor. Çin aynı zamanda Dünya’da insan eliyle karbon salınımının yaklaşık üçte birine sebep oluyor.
Listenin zirvesine baktığımız zaman sanayi üretimin yüksek olduğu gelişmiş ülkeler göze çarpıyor. Çin’i 5 milyar tonu aşkın emisyon oranıyla Amerika Birleşik Devletleri (ABD), 3,5 milyar ile Avrupa Birliği (AB) ülkeleri takip ediyor. Listenin ilk 10 sırasını oluşturan ülkeler sırasıyla Hindistan, Rusya, Japonya, Almanya, İran, Güney Kore ve Kanada. Türkiye’yi ise İngiltere’nin hemen ardından 18’inci sırada görüyoruz.
İlk 10 ülke Dünya’daki emisyonun yüzde 67.6’sını oluşturuyor
Ülkelerin emisyon oranları nüfuslarına kıyaslandığı zaman sanayisi gelişmiş ya da fosil yakıtlara bağımlı üretim yapan ancak nüfusu düşük ülkeler üst sıralarda yer alıyor. Bu listenin zirvesinde Katar yüzde 39.7, Kuveyt 24.4, Birleşik Arap Emirlikleri 21.8, Avustralya 18.6, ABD 16.1, Kanada 15.5, Japonya 9.9 ve yüzde 9.6 ile Almanya göze çarpıyor.
Dünya’yı emisyon oranı bakımından en çok kirleten ülke olan ve nüfusu 1.5 milyara yaklaşan Çin’de bu oran 7.7 ile azımsanmayacak kadar yüksek.
Nüfusu 5 sene içerisinde Çin’i geçmesi öngörülen Hindistan ise yüzde 1.9 ile kişi başına düşen emisyon oranında oldukça gerilerde.
Yılda 360 milyon ton kabondioksit gazı açığa çıkaran ve nüfusu 80 milyona yaklaşan Türkiye’de ise bu oran 4.5 civarında. Dünya’yı kirleten emisyon gazlarını 100 birim olarak kabul edersek, Türkiye gezegenimizde sera etkisi oluşturan bu gazların yüzde 1’ine sebep oluyor. Türkiye’yi çok küçük bir farkla İtalya (%0.98) ve Fransa (%0.91) ve takip ediyor.
Uluslararası deniz ve hava taşımacılığı üst sıralarda
Karbon salınımına en çok sebep olan isimler listesine ülke olarak değil ancak sektör olarak giren iki önemli unsur bulunuyor. Bunlar uluslararası deniz ve hava taşımacılığı. Bu iki sektörü ülke sayarsak deniz taşımacılığı dünyayı en çok kirleten 8’inci unsur. Hava taşımacılığıysa dünyayı en çok çok kirleten 14’üncü unsur olarak göze çarpıyor.
