Uzmanlar, bu yeni tekniklerin gelecek on yıllar boyunca bilimi dönüştüreceğini söyleyerek, yaşlanma, iyileşme ve hastalığın arkasındaki süreçleri daha net bir şekilde ortaya koyacağını belirtiyor.
Buna göre DNA tıpkı bir orkestradaki farklı enstrümanların müziğe girecekleri yeri işaret eden orkestra şefi gibi hareket ediyor ve her bir hücrede bulunan açma kapama düğmelerini kullanarak hücreye oynaması gereken rolü, yeri ve zamanı belirtiyor.
Hücre çalışmalarında devrim
Yeni metotlarla bunun hücre hücre nasıl meydana geldiği görülebiliyor ve anlaşılabiliyor. Zaman içerisinde bir organizmanın ve onun tüm organlarının nasıl meydana geldiği takip edilebiliyor.
2002 yılında John Sulston ve ekibi tarafından geliştirilen ve Nobel ödülüne layık görülen metodolojinin geliştirilebilmesi için bilim insanları mikroskop altında solucan larvalarının hücre hücre nasıl geliştiğini takip etti.
Son derece zahmetli ve uzun bir süre gerektiren bu çalışma sonucunda geliştirilen yeni teknolojiler ile, özellikle büyük ölçüde paralel DNA dizileme ve gelişmiş floresan mikroskopları kullanarak, ‘C. elegans’ içeren hücreler yine her hücre içindeki gen ifade desenlerine dayalı etiket analizi yöntemleri kullanılarak haritalandırıldı.
2018 yılı içerisinde aynı metodoloji ve teknoloji kullanılarak balık, kurbağa ve diğer bazı canlıların organlarının nasıl oluştuğu detaylı şekilde incelendi ve haritalandırıldı.
Sıra insan hücrelerinde
Uluslararası bilim insanları şimdi aynı teknikleri insan hücreleri ve organlarını anlamak için kullanacak. İnsan vücudu nasıl oluşuyor, nasıl yenileniyor, nasıl yaşlanıyor, kanser, diyabet ve fiziki sakatlıklar ne tür süreçlerle oluşuyor tüm bunlara net cevaplar aranacak.
Bu çabaya öncülük eden projelerden biri uluslararası bir konsorsiyum olan Human Cell Atlas – HCA (İnsan Hücre Atlası), tüm hücrelerin yapılarının yanı sıra organları ve dokuları oluşturmak için diğer hücrelerle nasıl bir ilişki kurduklarını inceliyor. Farklı projelerde böbrek hücreleri üzerinde çalışıyor ve kanser hücresi haline gelenlerin nasıl süreçlerden geçtiğine bakılıyor.
LifeTime adlı Avrupa geneline yayılmış 60 firma ve 53 enstitüden oluşan bir başka konsorsiyum ise dokuların hücre hücre nasıl kansere, diyabete ve diğer hastalıklara dönüştüğünü inceliyor.
KAYNAK: EURONEWS TÜRKÇE – SERTAÇ AKTAN
