Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın dün kabine toplantısı sonrası “Tasarruflarını değerlendirirken kurdaki yükselişten kaynaklanan kaygılarını gidermek isteyen vatandaşlarımıza yeni bir finansal alternatif sunuyoruz” diyerek açıkladığı yeni adımlar, Türk Lirası’nın akşam saatlerinde hızla değer kazanmasını sağladı.
Dün gün içinde 18,36’ya kadar yükselen dolar/TL kuru, kararın ardından bu sabah saatlerinde 11,20’ye kadar düştü.
Saat 13:00’te dolar/TL 12,57, avro/TL 14,22 seviyesinden işlem gördü.
Erdoğan’ın duyurduğu adımların arasında bankadaki TL mevduat hesaplarının getirisinin döviz getirisi altında kalması durumunda aradaki farkın vatandaşlara ödenecek olması ve ihracatçılara Merkez Bankası tarafından ileri vadeli kur rakamı verilmesi vardı.
Türkiye Bankalar Birliği Başkanı ve Ziraat Bankası Genel Müdürü Alpaslan Çakar, Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın açıklamalarından sonra birkaç saat içinde 1 milyar dolar satıldığını söyledi. Çakar, dövize çevrilebilir mevduat uygulamasının maliyetinin Hazine tarafından karşılanacağını açıkladı.
Hazine ve Maliye Bakanı Nureddin Nebati, bugün yeni sistemin detaylarını açıklayacak.
Peki ekonomistler bu adımları nasıl yorumladı? Diken, yabancı ekonomistlerin açıklamalarını derledi.
Singapur Bankası araştırma uzmanı Todd Schubert, “Program TL mevduat sahiplerinin güvenini bir miktar geri kazanabilirse, şu an için en kötü senaryonun bittiğinin sinyalini verebilir. Ancak günün sonunda, faiz oranlarıyla enflasyona karşı güvenilir bir nokta sağlayana kadar lira, aşağı yönlü baskıya maruz kalacak ve oynak olacaktır” dedi.
‘Sistemin işleyişi güvene bağlı’
New York’ta faaliyet gösteren Wells Fargo’da döviz stratejisti Brendan McKenna, Erdoğan’ın açıklamalarını “Bunlar para birimine yardımcı olabilir. Ancak bence bu bir güvenilirlik meselesi. Sistemin işleyişi, mevduat sahiplerinin bunun gerçekten uygulanabilecek bir politika olduğuna inanıp inanmamalarına bağlı” sözleriyle yorumladı. McKenna “Şu anda Türkiye’deki kurumların çok fazla güvenilirliği yok, bu yüzden lira mevduatlarını geriye almakta zorluklar olabilir” dedi.
Ima Sammani: İyimserliğe yol açtı
Reuters’a konuşan Monex Europe döviz kuru analisti Ima Sammani, ”Kur dalgalanmalarından koruyacak yeni önlemlerin açıklanması iyimserliğe yol açtı. Erdoğan seçimler öncesinde kısa vadeli siyasal istikrar sağlamaya çalışıyor gibi gözüküyor” dedi. Sammani şunları söyledi: “Piyasalar şimdilik sakinleşti. Ancak TL hala bir yıl önceye göre hayal edilemeyecek seviyelerde. TL’nin geçen seneki seviyelerine geri dönmesi için ise Merkez Bankası’nın bir şeyler yapması gerekiyor”.
Ash: Maliyeti büyük olur
Londra merkezli Bluebay Varlık Yönetimi gelişen piyasalar kıdemli stratejisti Timothy Ash, Türk Lirası grafiğini paylaşarak 30 senedir böyle bir durumla karşılaşmadığını söyledi. Arkadan ‘Gladyatör’ müziği isteyen Ash, yeni planının detaylarının açıklanmasıyla ilgili açmazlara işaret etti: ”Dengeyi korumak için kapsamın büyük olması gerekiyor. Ancak kapsam büyük olursa da potansiyel mali darbe o kadar büyük olur…”
