Dr. Sedat Kalem, son 30 yıla bakıldığında yıllık ortalama 2 bin civarında orman yangını olduğuna işaret ederek, Belli periyotlarla bu yılki gibi yükselişler oluyor. Burada önemli olan yangının sayısı ile yanan alan arasındaki oran. 2021’de yaşadığımız olay sıra dışı. Yangınların sayısı çok. Toplam yanan alanın büyüklüğü bundan önceki yıllarla kıyaslanmayacak kadar fazla. 20 yılda yanan alan kadar 2021’de orman yandı” dedi.
Kalem, Cumhuriyet gazetesine yaptığı açıklamada, orman yangınlarının birkaç nedeni olabileceğini işaret ederek, “İklim krizi yangınların parlamasını ve büyümesini teşvik ediyor ama yangını başlatan şey iklim değil. Burada insan faktörü öne çıkıyor. Yangınların yüzde 95’i insan kaynaklı” diye konuştu.
Kalem, Türkiye’de orman ve insan yaşamının çok iç içe geçmiş vaziyette olduğuna dikkat çekerek “Biz ormanların içine çok girdik. Her yerde maden sahaları var. Adım başı taş ocağı var. Paramparça olmuş bir orman dokusu. Burada da yangının kıvılcımlarının çıkması sürpriz sayılmamalı” dedi.
Sedat Kalem, yangınların ekolojik yaşama etkilerini de değerlendirirken “Yüzlerce yıl doğanın santim santim işlediği bir değeri birkaç günde kaybediyorsun. Doğal miras. Orada kaybolan sadece ağaç değil bizim gözle görmediğimiz birçok canlı. Diğer canlılar… Bir anda yok oluyor. Yangınların ekolojik bedelini bilemiyoruz. Bunlar artık yangınlar tamamen bittikten sonra belli olacak” ifadelerini kullandı.
Yanan alanlarda neler yapılması gerektiğine yönelik ise Kalem, “Yanan alanlara ayrı ayrı bakmamız lazım. Yanan yerlere ilgili teknik ekipler gidip bakacak. Bu ormanın kendi kendine yeşerebilme olasılığı var mı? Buna bakacaklar. Eğer kızılçamsa tohumları kendini korumaya alıyor ve yangından sonra ilkbaharda çimlenebiliyor. Ya da maki bitkileri var onlar da yangından sonra bakarsın üstleri kapkara olmuştur ama toprağın altında kalan kısmı ilk yağmurda yeşerir. O zaman koruma altına alarak kendi haline bırakmak lazım. Öyle olmayan yerlerde bölgeye uygun yerli bitki ile ağaçlandırma yapılmalı” dedi.
‘ORMAN GENEL MÜDÜRLÜĞÜ’NÜN KENDİ FİLOSU OLMASI LAZIM’
Orman yangınlarıyla mücadelede kurumların işbirliğinin önemli olduğunun altını çizen Kalem, “Her şey Türk Hava Kurumu’nun üzerinden konuşuluyor ama belki artık Orman Genel Müdürlüğü’nün kendi filosunun olması gerek. Hava Kuvvetleri’nin olanaklarından yararlanılabilir. Belediyeler sürece dahil edilmeli. Yangın çıktığında kim ne yapacağını bilmeli. Yangın çıktıktan sonra politika üretilmemeli. Orman yangınlarını artık bir seferberlik olayı haline getirmemiz gerekir. Akdeniz ülkelerinin artık iklim değişikliğini de dikkate olarak işbirliği yapmaları gerek. 18 tane ülke var. Bu ülkeler bir araya gelerek ortak bir filo oluşturabilirler. Orman yangınlarıyla ilgili her konuda işbirliği yapabilirler” dedi.
