Bu suçları incelemek üzere özel olarak kurulmuş halka açık mahkemede konuşan askerler, bu sivillerin öldürüldükten sonra nasıl silahlı savaşçı gibi gösterildiğini anlattı.
Geçen yıl sonuçlanan bir soruşturmada 2002 – 2008 yılları arasında ordu tarafından öldürülen 6 bin 400’den fazla sivilin kayıtlara gerilla olarak girildiği ortaya çıkmıştı.
Salı günü başlayan mahkemede sanıklar ilk defa detaylı anlatımlarda bulundu.
Eski asker Nestor Gutierrez “Masum insanları, çiftçileri öldürdük” dedi.
‘Çocukları babasız bıraktım’
Özel Barış Mahkemesi’nde görülen duruşmaya yüzlerce kayıp ailesi de katıldı.
Bu mahkeme, silah bırakan FARC örgütü ile Kolombiya devleti arasında 2016’da imzalanan barış anlaşmasının bir sonucu olarak kurulmuştu.
Gutierrez “Burada olmak kolay değil. Burada bulunan insanların akrabalarını öldürdüm” dedi.
Eski asker, köylüleri ve çiftçileri kandırarak ıssız yerlere götürdüğünü ve onları orada öldürdüğünü anlattı:
“Yanlarına da silah bırakarak çatışmada öldükleri, birer gerilla oldukları izlenimi yarattım. Adlarını ve ailelerinin itibarını lekeledim.”
Gutierrez ordunun çatışmalarda ilerleme kaydettiği algısını yaratabilmek için öldürülen kişi sayısını artırmaya çalıştığını, bu yüzden bu insanları öldürdüğünü söyledi ve “Çocukları babasız, aileleri de çocuksuz bıraktım” dedi.
Gutierrez Salı günü başlayan davada ifade veren altı askerden biri oldu. Beş askerin daha bu hafta ifade vermesi bekleniyor.
İfade veren altı asker ülkenin doğusunda 2007-2008 yılları arasında gerçekleşen 120 cinayeti üstlendi.
Duruşmada aileler de konuştu.
Babası Jesus’u 15 yaşındayken kaybeden Soraida Navarro, babasının cesedinin hala bulunamadığını söyledi:
“Onu bir Hristiyan olarak gömmek isterdim.
“Sizin hiç çocuğunuz var mı? Benim çocuklarım bana ‘Anneciğim dedem neye benzerdi?’ diye soruyorlar.”
Annesinin de bu cinayetten üç yıl sonra öldüğünü anlatan Navarro, “Eskiden özel günlerde, tatillerde anneme ve babama sarılırdım. Ama artık yapamıyorum. Neden? Çünkü siz sevdiklerimizi bizden aldınız” diye konuştu.
Öldürme baskısı
Emekli Albay Santiago Herrera ise “daha fazla kişiyi öldürmeleri için” emrindeki erlere nasıl baskı yaptığını anlattı.
Bir ödül-ceza sistemi kurduğunu söyleyen Herrera, yeterince kişi öldürmeyen askerleri haklarında kötü raporlar tutmayla tehdit ederken istediği sayıda kişi öldüren askerleri de ek izin günleri ve prim ödemeleriyle ödüllendirdiğini belirtti.
Herrera, kendisinin de silahlı kuvvetler yönetimi tarafından, birliğinin öldürdüğü kişilerin artması için baskı altına alındığını ve bu yüzden böyle bir yöntem uygulamak zorunda kaldığını söyledi:
“Birliğim tarafından işlenen suçlardan utanç duyuyorum.”
Bugüne kadar büyük bir kısmı düşük rütbeli olmak üzere çok sayıda asker, bu tip cinayetler nedeniyle hüküm giymişti.
Fakat bu sefer aileleri, emirlerin kimler tarafından verildiğini öğrenebilmeyi umuyor.
Bir geçiş süreci hukuku örneği olan Özel Barış Mahkemesi’nde FARC mensupları da yargılanıyor.
Suçlarını kabul edenlere, toplumsal yaraları sarmaya hizmet etmeleri şartıyla hapis cezası verilmiyor.
Bu hizmetler arasında mayınların imha edilmesi, çeşitli toplumsal programlara katılım, altyapı inşasına yardımcı olmak ve anıtlar dikmek yer alıyor.
