Yaklaşan tehlikeye dikkat çeken besiciler, “Şu anda arı ırk bitti, arı ırkı kestiriyorlar. Yani üç gün sonra beş gün sonra bu memlekette hayvan da bulamayacağız. Süt sağacak hayvan bulamayacağız” ifadelerini kullandı.
Sözcü’den Müslüm Evci’nin haberine göre, CHP Niğde İl Başkanı Erhan Adem, Alay kasabasındaki besicileri ziyaret ederek, sorunlarını dinledi. Artan girdi maliyetlerinden dolayı hayvanlarını besleyemedikleri için kesime gönderdiklerini söyleyen Niğdeli besici Çetin Canıtez, şunları söyledi:
“Eskiye göre para kazanamıyoruz, zarar ediyoruz. Kamyon bazında her ay düzenli bir şekilde yem alırken şu anda 200 torbaya düştüm. Bugün 500-600 torba yem getirirken, şu anda 200 torbaya düştüm. Nasıl yedirebilirim ki? Süt üreticiliğinde sütü satıyorsun para etmiyor, eti satıyorsun et para etmiyor, tüketici haklı yüksek maliyetten aldım diye… Üretici ile tüketici maalesef bu kıskacın içerisinde, can çekiştiriyor şu anda. Hele biz üretici olarak son demleri yaşıyoruz. Ben şu anda satacağım, bir iki aya kadar mandırayı temizleyeceğim. Zaten kesim yaptım, yaklaşık iki ay gibi bir süreç içerisinde, 20 tane hayvanımı kesim yaptım, yaptırmak zorundayım besleyemiyorum artık.”
“Çok zor durumdayız”
Artan saman fiyatlarından dert yanan Canıtez, üreticini çok zor durumda olduğunu söyledi. Canıtez, şu ifadeleri kullandı;
“Saman, Adana’da 90 kuruş, buraya maliyeti 1600 lira 1700 lira… Yoncanın kilosu 3 lira. Ben nasıl yedirebilirim ki. Ben burada 2006’dan beri üreticilik yapıyorum, hayvancılığa başladım. Devletten hiç bir destek almadan, hiç bir ekipman desteği almadan, hiç bir hayvan desteği almadan ben kendi çapımda üreticilik yapıyorum. Ekim dikimim de kendimden, arazimden yoncamı kaldırıyorum mısır silajımı kaldırıyorum şu anda hayvan besliyorum zarar ediyorum. Ben düşünüyorum ki şimdi hayvanlarımı kestirip temizleyip tarlamdaki silajı yerinde satıyım. Yoncamı yerinde satayım, hayvancılık yapmadan daha fazla kazanırım, onun matematiğini de yapıyoruz bir yandan. Biz üretici olaraktan çok müşkül durumdayız. Bunun sonu yok, gidişatın sonu yok. Yani şimdi ben üretici olaraktan üretmezsem tüketici nereden tüketecek. İthal ithal nereye kadar ithal?”
“Bende süt 5 lira markette 16 lira”
Süt zammının henüz üreticiye yansımadığını da ifade eden Canıtez, açıklamalarını şöyle sürdürdü:
“Samanını veriyorum, kaba yemini veriyorum sabah akşam 4 kişi işçiliğini yapıyorum. Bende 5 lira süt, markette 16 lira. Ben eleman çalıştırıyordum, şimdi eleman da çalıştıramıyorum çünkü yetiştiremiyorum. Üreticiliğini, beslemesini, sağımını kendim yapıyorum. Ona rağmen para kazanamıyorum bu işi bırakacağım çünkü alternatifi yok çünkü hayvanımı besleyemiyorum.
Ben tarif vereyim. Bugün ben 2020’de, kamyon bazında her ay düzenli yem alırken; 2020, 8. ayın 4’ü. 81 liraya almışım yemin torbasını. 2021, 11 ayın 15’inde 150 liraya almışım yemin torbasını. Bugün için 5. ayın 4’ü 320 lira yemin torbası. 2020 ile 2022 arasındaki süreçte ne değişti de bu kaç kat arttı? 80 liradan 320 lira olursa biz üretici olarak ne yapmamız lazım? Bir ay içerisinde 20 tane anaç hayvanımı kesim yaptırdım.”
“Süt sağacak hayvan bulamayacağız”
CHP Niğde İl Başkanı’na dert yanan bir diğer besici Ramazan Demirbaş ise şunları söyledi:
“Çiftçiye verilen zamların hiçbir önemi yok. Önemli olan maliyetleri düşürmek. Çiftçi şu anda kaba yemini bile üretemiyor, yaktığı mazotu kurtarmıyor, silajını üretemiyor, yoncasını üretemiyor, samanını üretemiyor. Bunları üretemediği için de her şey yükseliyor. Şimdi süte zam verecekler. Bu zam çiftçinin cebine girmeden, yeme zam verecekler. Girdiler çok çok fazla. Önce çiftçiyi desteklemeleri lazım. Yemi durdurmaları lazım, girdi maliyetlerini düşürmeleri lazım. Çiftçinin kaba yem üretirken en azından akaryakıttan, enerjiden destek sağlamaları lazım.
Eğer bunları sağlamazlarsa verecekleri zammın hiçbir önemi yok. Şimdi burada sütü yapacaklar 7 bin lira, 7 bin 700 lira. Ama çiftçi 7 bin 700 lirayı almadan 9 bin lira masraf çıkacak önce bunu durdurmaları lazım. Şu anda arı ırk bitti, arı ırkı kestiriyorlar. Yani üç gün sonra beş gün sonra bu memlekette hayvanda bulamayacağız. Süt sağacak hayvan bulamayacağız. Yani şimdi bir de bu tehlike başladı. Bir an önce bu işin önüne geçmezlerse hayvancılık yavaş yavaş bitiyor, sona doğru geliyor. Bir an önce bu işin önüne geçmeleri lazım ki en azından arı hayvanlarımızı süt veren hayvanlarımızı kestirmeyelim.”
