Yapay zekaya sormuşlar, “Neden kitap okumalıyız?” diye… Zaten bildiğimiz şeyleri sıralamış. Ancak hazır bu konu açılmışken Yale Üniversitesi’nde yapılan bir araştırmayı da yeniden hatırlatalım istedik: “Kitap okumak ömrü uzatıyor! Her gün yarım saat kitap okuyanlar, hiç okumayanlara göre iki yıl uzun yaşıyor.”
Yapay zeka yine sahnede
Son günlerde bildiğimiz, bilmediğimiz her şeyi yapay zekaya tekrar tekrar sorup deyim yerindeyse ‘Amerika’yı yeniden keşfediyoruz.’
Yapay zekaya “Neden kitap okumalıyız?” diye sormuşlar, aldıkları yanıtları hepimiz biliyoruz. Ama madem yapay zeka listeyi yeniden yapmış, biz de aktaralım.
- Bilgi ve kültür kazandırır: Kitaplar aracılığıyla, farklı konularda derinlemesine bilgi sahibi olabilir, yazarının düşüncelerini, deneyimlerini, araştırmalarını öğrenebiliriz.
- Düşünsel yetileri geliştirir: Karakterlerin duygusal deneyimlerini anlamaya çalışmak, hikayeyi çözmeye çalışırken farklı bakış açılarını değerlendirmek, zihinsel esnekliği artırır.
- Empati ve anlayışımızı artırır: Romanlar, öyküler, biyografiler bizlere farklı hayatları, deneyimleri hatta duyguları anlama yolunu gösterir. Bu da empati yeteneğini artırır, başkalarının duygu ve düşüncelerine daha açık oluruz.
- Kelime dağarcığını geliştirir: Kitap okumak, daha zengin bir kelime bilgisi kazanma ve etkili iletişim kurma yollarını öğretir. Kendinizi daha iyi ifade etme konusunda gelişirsiniz.
- Stresiniz azalır: Bir hikayeye dalıp gitmek, günlük sıkıntı ve streslerden kaçmak için güzel bir yoldur. Hayal gücünüzü geliştirir, zihinsel olarak dinlendirir.
- Keşfetmeye hazır hale getirir: Kitaplarla yeni konuları, alanları keşfedersiniz. Farklı dünyalara attığınız adımlarla yeni fikirler edinirsiniz.
- Zamanda yolculuk yaptırır: Kitaplar geçmişe ve geleceğe yolculuk yapmanızı sağlayabilir. Hem de yerinizden bile kalkmadan. Tarihi romanlar geçmişe, bilim kurgu, ütopya, distopya tarzı kitaplar geleceğe dair düşüncelerinizi şekillendirir.
Yapay zekaya göre kitap okumanın faydaları böyle… Ancak 2016 yılında Yale Üniversitesi’ndeki bir araştırmaya göre, kitap okumak ömrü de uzatıyor.
3 bin 635 kişi incelendi
Yale Üniversitesi Halk Sağlığı Okulu uzmanları, daha fazla kitap okumakla, daha uzun ömür arasında bir bağlantı buldu. Bu araştırmaya göre kitap kurtları, kitap okumayan insanlarla karşılaştırıldığında daha uzun yaşama şansına sahip.
Araştırmada 3 bin 635 kişinin verileri incelendi. Katılımcılar üç gruba ayrıldı: Haftada üç buçuk saate kadar kitap okuyanlar, bir buçuk saat okuyanlar ve hiç okumayanlar.
Kitap okuyanların büyük çoğunluğu üniversite mezunuydu, kadındı ve diğerlerine göre daha yüksek gelire sahipti.
Araştırma sonucuna göre günde en az 30 dakika kitap okuyanların, hiçbir şey okumayanlardan ortalama iki yıl daha uzun yaşadığı ortaya çıktı.
Araştırmaya göre gazete ve dergi okumanın aynı oranda bir etkisi olmadığı görüldü. Araştırmacıların teorisine göre kitaplar, gazete ve dergiye göre daha ‘derin okuma’ aktivitesini teşvik ediyor. Derin okuma, bir metni anlamak ve keyfini en üst düzeye çıkarmak için daha dikkatle okuma süreci.
Beyin için egzersiz
Kitap okurken, bölümler arasında ve dış dünyayla bağlantı kurarsınız. Bu bağlantıyla da beynin her iki yarım küresinde ve ayrıca dört lobdaki bölgeler arasında yeni sinir ağları kurarsınız. Bu da demans gibi psikolojik problemler için en etkili yollardan biri.
Satranç kadar etkili
Proceedings of the National Academy of Sciences dergisinde yayımlanan bir makaleye göre de kitap okumak beyni satranç oynamak, bulmaca çözmek kadar çalıştırıyor. Vücudumuzun her uzvu gibi egzersiz sayesinde beyin de daha sağlıklı ve genç kalıyor.
